Σε μετωπική αντιπαράθεση κυβέρνησης και αντιπολίτευσης εξελίσσεται η υπόθεση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου, με επίκεντρο τη γαλλική ρηματική διακοίνωση προς την Τουρκία. Οι εξελίξεις του τελευταίου διημέρου μεταφέρουν τη σύγκρουση από το χρονοδιάγραμμα των εργασιών στο περιεχόμενο των διπλωματικών συνεννοήσεων.
Η κυβέρνηση επιμένει ότι πρόκειται αποκλειστικά για ενημέρωση, ενώ τα κόμματα της αντιπολίτευσης ζητούν εξηγήσεις για τις διατυπώσεις, την προηγούμενη γνώση της Αθήνας και τις πιθανές συνέπειες στα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.
Μαρινάκης: «Δεν ζητήθηκε ούτε πρόκειται να ζητηθεί άδεια από την Τουρκία»
Ο Παύλος Μαρινάκης έδωσε χθες την κυβερνητική απάντηση, υπογραμμίζοντας ότι άδεια ζητήθηκε μόνο από τις αρμόδιες ελληνικές και κυπριακές αρχές. «Δεν έχει ζητηθεί ούτε πρόκειται να ζητηθεί άδεια από την Τουρκία», τόνισε, αποκλείοντας παράλληλα συνεννόηση Αθήνας – Άγκυρας για την αδειοδότηση ή την εκτέλεση του έργου.
Υπενθύμισε ότι στις 6 Νοεμβρίου ο Γιώργος Γεραπετρίτης εξέδωσε την απόφαση αδειοδότησης, μετά το αίτημα της Nexans και τη θετική γνωμοδότηση της αρμόδιας διυπουργικής επιτροπής, ενώ ακολούθησε η έκδοση NAVTEX.
Η κυβερνητική γραμμή: Άλλο ενημέρωση και άλλο αίτημα άδειας
Κεντρικό στοιχείο της κυβερνητικής επιχειρηματολογίας είναι η διάκριση ανάμεσα στην άδεια και την ενημέρωση. Ο εκπρόσωπος χαρακτήρισε τη ρηματική διακοίνωση τον πιο ήπιο τρόπο διακρατικής επικοινωνίας, υποστηρίζοντας ότι δεν συνιστά αίτημα συναίνεσης ούτε αναγνωρίζει θαλάσσια δικαιοδοσία τρίτου κράτους.
Ανέφερε ωστόσο ότι εκ της θέσεως του δεν μπορεί να γνωρίζει το κείμενο της ρηματικής διακοίνωσης. Αντίστοιχα, απέρριψε την τουρκική αντι-NAVTEX ως επανάληψη ισχυρισμών χωρίς έννομα αποτελέσματα. Πέρασε, μάλιστα, στην αντεπίθεση, κατηγορώντας πολιτικούς αντιπάλους και μέσα ενημέρωσης ότι επιχειρούν να συντηρήσουν το αφήγημα της κυβερνητικής ενδοτικότητας, ενώ η διαδικασία εξελίσσεται σύμφωνα με τον σχεδιασμό.
ΠΑΣΟΚ: Ποιος ενημέρωσε την Τουρκία, με ποια διατύπωση και τι γνώριζε η Αθήνα;
Το ΠΑΣΟΚ, ωστόσο, ζητά συγκεκριμένες απαντήσεις. Με κοινή δήλωσή τους στις 8 Νοεμβρίου, ο Δημήτρης Μάντζος και ο Γιάννης Μανιάτης έθεσαν το ερώτημα ποιος επικοινώνησε με την τουρκική πλευρά, για ποιον σκοπό και με ποια διατύπωση. Ζήτησαν επίσης να διευκρινιστεί εάν η επικοινωνία και το περιεχόμενό της ήταν εκ των προτέρων γνωστά και εγκεκριμένα από την Ελλάδα.
Προανήγγειλαν παρέμβαση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, επιμένοντας ότι το έργο πρέπει να προχωρήσει βάσει του ευρωπαϊκού κεκτημένου και του διεθνούς δικαίου της θάλασσας. Η Χαριλάου Τρικούπη θέτει επιπλέον το ερώτημα γιατί δεν αρκούσε η NAVTEX για την ενημέρωση των ενδιαφερομένων και τι θα συμβεί εάν η Τουρκία επικαλεστεί στο μέλλον τη συγκεκριμένη διαδικασία ως προηγούμενο.
ΕΛ.Α.Σ.: Η γραπτή ενημέρωση μπορεί να εκληφθεί ως αίτημα άδειας
Σε υψηλότερους τόνους κινήθηκε η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη, χαρακτηρίζοντας απαράδεκτη τη γαλλική κίνηση. Κατά την ανακοίνωσή της, η γραπτή ενημέρωση υπό την απειλή επεισοδίου μπορεί να ερμηνευθεί ουσιαστικά ως αίτημα άδειας. Προειδοποίησε ότι η Τουρκία θα μπορούσε να αξιοποιήσει την εξέλιξη για την υποστήριξη των αναθεωρητικών διεκδικήσεών της, συνδέοντας την κριτική της και με το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ και Νέα Αριστερά: Ερωτήματα για τις εταιρείες, τα κυριαρχικά δικαιώματα και τον ρόλο της Γαλλίας
Από τον ΣΥΡΙΖΑ, ο Νίκος Παππάς έθεσε διαφορετικά το ερώτημα της ευθύνης. Θέτει θέμα εάν η διαπραγμάτευση έχει εκχωρηθεί σε ιδιωτική εταιρεία και ποιος εγγυάται την προστασία των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων. Το ΚΚΕ ζήτησε εξηγήσεις, εκτιμώντας ότι η ενημέρωση προσφέρει στην Άγκυρα δυνατότητα να προβάλλει αξιώσεις δικαιοδοσίας σε ελληνική υφαλοκρηπίδα.
Συνέδεσε την υπόθεση με ευρύτερες ενεργειακές αντιπαραθέσεις και διαπραγματεύσεις σε βάρος κυριαρχικών δικαιωμάτων. Η Νέα Αριστερά, από την πλευρά της, κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι χρησιμοποιεί τη Γαλλία ως μεσάζοντα για να συγκαλύψει την απραξία της, ζητώντας ενεργητικότερη διπλωματική πολιτική.
Το διπλωματικό παρασκήνιο Αθήνας–Παρισιού και το κρίσιμο τεστ του «Abeille Marengo»
Στο διπλωματικό πεδίο πηγές κάνουν λόγο για εντατικές επαφές Αθήνας – Παρισιού για τη διατύπωση της γαλλικής επικοινωνίας και ότι η διακοίνωση ενημερώνει για τις σχεδιαζόμενες έρευνες βυθού, χωρίς να τοποθετείται στις ελληνοτουρκικές διαφορές. Αυτό ακριβώς παραμένει το κεντρικό ανοιχτό ζήτημα της αντιπαράθεσης. Από τη μια υπάρχει η κυβερνητική διαβεβαίωση ότι δεν ζητήθηκε τουρκική άδεια και αυτό είναι σαφές . Από την άλλη οι καταγγελίες των κομμάτων της αντιπολίτευσης περί έμμεσης αναγνώρισης τουρκικών αξιώσεων από το δημοσιευμένο κείμενο της διακοίνωσης.
Η Αθήνα προβάλλει την ολοκλήρωση των δικών της διαδικασιών ως απόδειξη άσκησης δικαιωμάτων και η αντιπολίτευση απαιτεί ενημέρωση για το διπλωματικό παρασκήνιο. Με το ενδιαφέρον στραμμένο στην έναρξη των ερευνών του «Abeille Marengo», η σύγκρουση παραμένει ανοιχτή τόσο για τους όρους υλοποίησης του έργου όσο και για τον τρόπο διαχείρισης των τουρκικών διεκδικήσεων.
