Τσίπρας από το Γεντί Κουλέ: «Η πολιτιστική κληρονομιά δεν είναι εμπόρευμα»

Στο Γεντί Κουλέ στη Θεσσαλονίκη βρέθηκε το Σάββατο 3 Οκτωβρίου ο πρόεδρος της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης, Αλέξης Τσίπρας, ανοίγοντας τη συζήτηση για τα όρια ανάμεσα στην αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και την προστασία της ιστορικής μνήμης. Η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε λίγες ημέρες μετά τις αντιδράσεις που προκάλεσε η ένταξη του Επταπυργίου στον κατάλογο χώρων όπου θα μπορούσαν να διοργανώνονται γαστρονομικές εκδηλώσεις.

Το Επταπύργιο, γνωστό και ως Γεντί Κουλέ, είχε συμπεριληφθεί στην πρωτοβουλία του Οργανισμού Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (ΟΔΑΠ), η οποία συνδέει μνημεία και αρχαιολογικούς χώρους με δράσεις προβολής της τοπικής γαστρονομίας. Στην αρχική λίστα περιλαμβάνονταν συνολικά 19 επιλεγμένοι χώροι σε όλη τη χώρα.

Γιατί εξαιρέθηκε το Γεντί Κουλέ από τις γαστρονομικές εκδηλώσεις;

Η παρουσία του Επταπυργίου στον συγκεκριμένο κατάλογο προκάλεσε αντιδράσεις λόγω της ιδιαίτερης ιστορικής σημασίας του χώρου, ο οποίος έχει συνδεθεί με φυλακίσεις, διώξεις και εκτελέσεις σε διαφορετικές περιόδους της νεότερης ελληνικής Ιστορίας.

Στις 22 Σεπτεμβρίου 2026, ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Στέλιος Αγγελούδης απέστειλε επιστολή προς την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης, ζητώντας την εξαίρεση του μνημείου και υπογραμμίζοντας το ιδιαίτερο ιστορικό και συμβολικό βάρος του.

Τελικά, στις 2 Οκτωβρίου, έγινε γνωστό ότι η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη υπέγραψε την απόφαση για την αφαίρεση του Επταπυργίου από τον σχετικό κατάλογο του ΟΔΑΠ.

Τι είπε ο Αλέξης Τσίπρας στο Επταπύργιο;

Κατά την επίσκεψή του, ο Αλέξης Τσίπρας συναντήθηκε με τον δήμαρχο Νεάπολης-Συκεών Σίμο Δανιηλίδη, ο οποίος τον ενημέρωσε για το ομόφωνο ψήφισμα του δημοτικού συμβουλίου με αίτημα την απόσυρση του μνημείου από τη λίστα.

Ο πρόεδρος της Ελληνικής Αριστερής Συμπαράταξης χαρακτήρισε την εξαίρεση του Γεντί Κουλέ «συλλογική νίκη», αποδίδοντας την εξέλιξη στις αντιδράσεις της αυτοδιοίκησης, του Συνδέσμου Φυλακισθέντων και Εξορισθέντων Αντιστασιακών, επιστημόνων, αρχαιολόγων και της τοπικής κοινωνίας.

«Η πολιτιστική κληρονομιά δεν είναι εμπόρευμα», ανέφερε, τονίζοντας ότι αποτελεί δημόσιο αγαθό και συλλογική περιουσία που πρέπει να προστατεύεται.

Ποιο ήταν το μήνυμα της επίσκεψης στο Γεντί Κουλέ;

Ο Αλέξης Τσίπρας ξεναγήθηκε στις παλιές φυλακές, στα κελιά και στους χώρους απομόνωσης, ενώ στη συνέχεια κατέθεσε στεφάνι στο σημείο όπου είχαν εντοπιστεί σοροί από την περίοδο του Εμφυλίου Πολέμου. Η

Η συζήτηση γύρω από το Γεντί Κουλέ ανέδειξε παράλληλα ένα ευρύτερο ζήτημα: με ποιον τρόπο μπορούν να αξιοποιούνται ιστορικά μνημεία και αρχαιολογικοί χώροι, χωρίς να υποβαθμίζεται ο ιδιαίτερος συμβολισμός και η ιστορική τους ταυτότητα.

H ανάρτηση του Αλέξη Τσίπρα

Το Γεντί Κουλέ, τόπος φυλακίσεων, μαρτυρίου και εκτελέσεων, εντάχθηκε από το υπουργείο πολιτισμού στους χώρους όπου θα μπορούσαν να πραγματοποιούνται ιδιωτικές γαστρονομικές εκδηλώσεις.
Η αποφασιστική αντίδραση του ΣΦΕΑ μαζί με επιστήμονες, αρχαιολόγους, φορείς και πολίτες, οδήγησε τελικά στην εξαίρεσή του. Και αυτό ήταν μια νίκη απέναντι στον ιστορικό αναθεωρητισμό.
Είχα τη τιμή να περπατήσω στους στενούς διαδρόμους, στον περίβολο και στα κελιά του μαρτυρίου, μαζί με αγωνιστές κρατούμενους τη περίοδο της χούντας.
Η πολιτιστική κληρονομιά δεν είναι εμπόρευμα. Είναι δημόσιο αγαθό, ιστορική μνήμη και συλλογική περιουσία που έχουμε υποχρέωση να παραδώσουμε ακέραιη στις επόμενες γενιέ