Νέα σελίδα στη στρατηγική σχέση Ελλάδας – Γαλλίας άνοιξαν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν, μετά την υπογραφή εννέα συμφωνιών μεταξύ των δύο χωρών, με αιχμή την άμυνα, την ασφάλεια, την ενέργεια, την εκπαίδευση και την καινοτομία.
Στις κοινές δηλώσεις τους, ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαρακτήρισε τον Εμανουέλ Μακρόν «διαχρονικό Ευρωπαίο σύμμαχο και εταίρο», αλλά και προσωπικό φίλο, τονίζοντας ότι η σημερινή στιγμή είναι κομβικήγια τις σχέσεις Αθήνας – Παρισιού.
Ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι η νέα συμφωνία σφραγίζει τη στρατηγική επιλογή που έκαναν οι δύο χώρες το 2021, όταν αποφάσισαν να συμπαραταχθούν σε μια στρατηγική συμμαχία με σαφές ευρωπαϊκό και αμυντικό αποτύπωμα. Η ανανέωση της διμερούς αμυντικής συμφωνίας προβλέπει νέα πενταετή ισχύ και στη συνέχεια αυτόματη ανανέωση, εκτός εάν μία από τις δύο πλευρές την καταγγείλει.
«Η αλληλεγγύη θεμελιώνεται με πράξεις και όχι με λόγια», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης, υπογραμμίζοντας ότι η διακήρυξη που υπεγράφη αποτυπώνει το εύρος της συνεργασίας Ελλάδας και Γαλλίας.
Αυτές είναι οι 9 Αμυντικές Συμφωνίες που υπέγραψαν Μητσοτάκης και Μακρόν
Ο πρωθυπουργός έκανε λόγο για μια σχέση ουσιαστική, με ρίζες στους ιστορικούς δεσμούς των δύο εθνών, σημειώνοντας ότι κοινή επιθυμία είναι οι δύο χώρες να βαδίσουν μαζί στον δρόμο της Ευρώπης του 21ου αιώνα, ανοίγοντας «ορίζοντα ελπίδας» για τις επόμενες γενιές.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην ανάγκη η Ευρώπη να ενισχύσει τη στρατηγική αυτονομία της, προκειμένου να μπορεί να σταθεί με ασφάλεια σε ένα διεθνές περιβάλλον γεμάτο αβεβαιότητες. Το ζήτημα της ευρωπαϊκής άμυνας επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο, καθώς οι ευρωπαϊκές χώρες συζητούν πλέον πιο συγκεκριμένα τον τρόπο ενεργοποίησης και εφαρμογής του άρθρου 42.7 της Συνθήκης της ΕΕ για την αμοιβαία συνδρομή.
Από την πλευρά του, ο Εμανουέλ Μακρόν τόνισε ότι η ελληνογαλλική συμφωνία δεν αφορά μόνο τις δύο χώρες, αλλά μπορεί να λειτουργήσει ως παράδειγμα για την υπόλοιπη Ευρώπη. «Θέλουμε να εμπνεύσουμε την υπόλοιπη Ευρώπη. Πρόκειται για μια πραγματική στρατηγική», ανέφερε ο Γάλλος πρόεδρος, κάνοντας ειδική αναφορά στη ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής.
Ο Γάλλος πρόεδρος υπογράμμισε ότι η αμοιβαία συνδρομή δεν είναι απλώς μια πολιτική διακήρυξη, αλλά πρακτική δέσμευση, φέρνοντας ως παράδειγμα τη στάση της Γαλλίας στην Κύπρο στις αρχές Μαρτίου. «Μην αναρωτιέστε, θα είμαστε στο πλευρό σας», είπε χαρακτηριστικά, απευθυνόμενος σε κάθε «εν δυνάμει αντίπαλο ή εχθρό».
Σε ερώτηση για το τι αλλάζει στην πράξη σε σχέση με την αμοιβαία συνδρομή εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε ότι το άρθρο 42.7 της ΕΕ είναι πιο ισχυρό από το άρθρο 5 του ΝΑΤΟ, χαρακτηρίζοντας τη ρήτρα αδιαπραγμάτευτη.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, από την πλευρά του, σημείωσε ότι το άρθρο 42.7 δοκιμάστηκε στην πράξη στην Κύπρο, έστω και χωρίς να ενεργοποιηθεί τυπικά, και πρόσθεσε ότι η Ευρώπη πρέπει να χτίσει πάνω σε αυτή την εμπειρία. Ο πρωθυπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στη φράση του Εμανουέλ Μακρόν, λέγοντας ότι το άρθρο 42.7 είναι «μπετόν αρμέ».
Στο επίκεντρο των κοινών δηλώσεων βρέθηκε και η Μέση Ανατολή. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι η Ελλάδα είναι αξιόπιστος συνομιλητής στην περιοχή, υπενθυμίζοντας τον διακριτικό ρόλο της στην εκεχειρία μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, αλλά και το ενδιαφέρον της για την προστασία των χριστιανικών πληθυσμών και την ελευθερία της ναυσιπλοΐας.
Ο Εμανουέλ Μακρόν, αναφερόμενος στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, ζήτησε κατάπαυση του πυρός και επιστροφή στη διπλωματική οδό. Παράλληλα, τόνισε ότι η Γαλλία θέλει να συμβάλει στην απελευθέρωση των Στενών του Ορμούζ, ενώ εξέφρασε την ελπίδα να υπάρξει ειρήνη στον Λίβανο και να μπορέσει η κυβέρνηση της χώρας να προχωρήσει στον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ.
Οι εννέα συμφωνίες που υπεγράφησαν παρουσία των δύο ηγετών αφορούν την ενισχυμένη συνολική στρατηγική εταιρική σχέση, την ανανέωση της συνεργασίας στην άμυνα και την ασφάλεια, τον οδικό χάρτη συνεργασίας των υπουργείων Εξωτερικών, την επαγγελματική εκπαίδευση, την ανώτατη εκπαίδευση και την έρευνα, την πυρηνική τεχνολογία, τα ψηφιακά ωκεάνια συστήματα, την αμυντική έρευνα και καινοτομία, καθώς και την υποστήριξη των πυραύλων MICA IR/RF από την MBDA France.
Η νέα δέσμη συμφωνιών έρχεται να εμβαθύνει τη συνεργασία που ξεκίνησε το 2021, όταν Ελλάδα και Γαλλία υπέγραψαν την αρχική αμυντική συμφωνία, η οποία συνδέθηκε και με την προμήθεια γαλλικών εξοπλιστικών συστημάτων, όπως οι φρεγάτες και τα μαχητικά Rafale.
Μετά τις κοινές δηλώσεις, Κυριάκος Μητσοτάκης και Εμανουέλ Μακρόν αναμένεται να επισκεφθούν το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, όπου θα απευθύνουν χαιρετισμό στο Ελληνογαλλικό Επιχειρηματικό Forum. Στη συνέχεια, θα μεταβούν στην Εθνική Βιβλιοθήκη για την έκθεση «Αναζητώντας την Ανατολή. Διασταυρούμενες πορείες αρχαιολόγων».
Η παρουσία του Γάλλου προέδρου στην Αθήνα και η ανανέωση της ελληνογαλλικής στρατηγικής σχέσης στέλνουν σαφές μήνυμα για τον ρόλο που φιλοδοξούν να διαδραματίσουν Ελλάδα και Γαλλία στη νέα ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας. Σε μια περίοδο διεθνούς αστάθειας, Αθήνα και Παρίσι επιχειρούν να προβάλουν ένα μοντέλο ευρωπαϊκής κυριαρχίας, αμυντικής ετοιμότητας και πολιτικής αλληλεγγύης.