Ο Νικόλας Φαραντούρης είναι μια ενδιαφέρουσα περίπτωση της ελληνικής πολιτικής ζωής. Εξελέγη ευρωβουλευτής με το ψηφοδέλτιο του ΣΥΡΙΖΑ, αποχώρησε από το κόμμα με το οποίο εξασφάλισε την έδρα του και σήμερα εκπροσωπεί το ΠΑΣΟΚ. Δικαίωμά του, ασφαλώς, να αλλάζει πολιτική στέγη. Όπως δικαίωμα των πολιτών είναι να κρίνουν τη συνέπεια των πολιτικών τους εκπροσώπων.
Το ενδιαφέρον, ωστόσο, δεν βρίσκεται στην κομματική του μετακίνηση. Βρίσκεται σε όσα υποστήριξε σε τηλεοπτική εκπομπή για τη γαλλική ρηματική διακοίνωση προς την Τουρκία, σχετικά με την πόντιση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας και Κύπρου.
Με ιδιαίτερη ένταση στη φωνή, ο κ. Φαραντούρης επιχείρησε να μας πείσει ότι η Ελλάδα, μέσω της Γαλλίας, ουσιαστικά ζήτησε συγκεκαλυμμένη άδεια από την Τουρκία για να προχωρήσουν οι εργασίες.
Πρόκειται για μια ερμηνεία που θα μπορούσε να αξιοποιηθεί με ιδιαίτερη ικανοποίηση από την τουρκική διπλωματία. Ούτε οι Τούρκοι αναλυτές δεν θα μπορούσαν να διατυπώσουν ευνοϊκότερη για τις θέσεις της Άγκυρας ανάγνωση.
Μπερδευτήκατε, κύριε Φαραντούρη!
Ας ξεκινήσουμε από τα στοιχειώδη.
Η ρηματική διακοίνωση αποτελεί επίσημο μέσο διπλωματικής επικοινωνίας. Δεν είναι αυτομάτως αίτημα άδειας, δεν συνιστά αναγνώριση κυριαρχικών δικαιωμάτων και δεν δημιουργεί από μόνη της νομικό προηγούμενο.
Η νομική σημασία της εξαρτάται από το περιεχόμενο και τις περιστάσεις. Συνεπώς, για να υποστηρίξει κάποιος ότι η Γαλλία αναγνώρισε τουρκική αρμοδιότητα αδειοδότησης, οφείλει να παρουσιάσει συγκεκριμένα στοιχεία.
Και υπάρχει ένα ερώτημα που δεν επιτρέπεται να παρακαμφθεί.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, η γαλλική πλευρά απευθύνθηκε και στην Αίγυπτο.
Ζήτησε η Γαλλία άδεια από την Αίγυπτο;
Δεν έχει παρουσιαστεί τέτοιο στοιχείο.
Τότε γιατί η επικοινωνία με την Τουρκία πρέπει υποχρεωτικά να ερμηνευθεί ως αίτημα άδειας;
Με ποια νομική λογική η ίδια διπλωματική διαδικασία θεωρείται απλή ενημέρωση όταν αφορά το Κάιρο και υποχώρηση όταν αφορά την Άγκυρα;
Υπάρχει και μια δεύτερη παράμετρος. Δεν έχει τεκμηριωθεί αντίστοιχη διακοίνωση προς τη Λιβύη, τη χώρα με την οποία η Τουρκία υπέγραψε το γνωστό τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Η Γαλλία έχει εκφράσει την αντίθεσή της στο μνημόνιο αυτό. Η συγκεκριμένη διπλωματική επικοινωνία δεν αποδεικνύει μεταβολή της γαλλικής θέσης.
Ο κ. Φαραντούρης είναι καθηγητής Ευρωπαϊκού Δικαίου. Επομένως, γνωρίζει καλύτερα από πολλούς τη διαφορά ανάμεσα στην ενημέρωση, τη συναίνεση και την αναγνώριση δικαιωμάτων.
Ασφαλώς, η κυβέρνηση οφείλει να δώσει εξηγήσεις και να αποσαφηνίσει το περιεχόμενο των διπλωματικών επαφών. Η κριτική είναι απολύτως θεμιτή. Αλλά η διατύπωση μιας υπόνοιας δεν αρκεί για να αποδειχθεί μια εθνική υποχώρηση.
Και κάτι τελευταίο.
Η εξωτερική πολιτική δεν είναι τηλεοπτικός διαγωνισμός έντασης της φωνής. Τα επιχειρήματα δεν αποκτούν μεγαλύτερη ισχύ όσο ανεβαίνουν τα ντεσιμπέλ.
Κύριε Φαραντούρη, άλλο η πολιτική αντιπαράθεση και άλλο η νομική τεκμηρίωση.
Γιατί, τελικά, το ερώτημα παραμένει απλό: αν η Γαλλία δεν ζήτησε άδεια από την Αίγυπτο, με ποια στοιχεία συμπεραίνετε ότι ζήτησε από την Τουρκία;
Αυτό χρειάζεται απάντηση. Όχι περισσότερη ένταση.
