Η ομιλία του Αλέξη Τσίπρα στο Αστόρια του Ηρακλείου, εκεί όπου ολοκληρώθηκε ο κύκλος των παρουσιάσεων της «Ιθάκης», είχε όλα τα χαρακτηριστικά μιας προγραμματικής τοποθέτησης. Ο πρώην πρωθυπουργός μίλησε για ηθική επανάσταση με άξονες τη δημοκρατία, τη διαφάνεια και τη δικαιοσύνη, συνέδεσε τη διακυβέρνησή του με την έννοια της εντιμότητας στην πολιτική και κατέληξε στη βεβαίωση ότι «μπορούμε να την εγγυηθούμε».
Φυσικά η αξία τέτοιων διακηρύξεων μετριέται με βάση την απόσταση που χωρίζει τα λόγια από τις πράξεις.
Στην Κουμουνδούρου πολλοί μετρούν αυτή την απόσταση καθώς το κλίμα που διαμορφώνεται σε πολλά κομματικά στελέχη είναι πλέον αυτό μιας οργανωμένης αναμονής για το τέλος. Ο Συμεών Κεδίκογλου από την Εύβοια και ο Ανδρέας Παναγιωτόπουλος από την Αχαΐα έχουν δηλώσει δημόσια και σε ανύποπτο χρόνο ότι θα παραιτηθούν και θα ακολουθήσουν τον πρώην πρωθυπουργό. Ο Αλέξανδρος Μεϊκόπουλος από τη Μαγνησία θεωρείται από τις σίγουρες αποχωρήσεις μόλις ανακοινωθεί το νέο σχήμα. Ο όρος που έχει θέσει ο κ. Τσίπρας είναι πως όποιος τον ακολουθήσει, παραιτείται πρώτα από βουλευτής. Πρόκειται για μια ρήτρα που που ο ίδιος έχει βάλει προκειμένου να μετατοπιστεί το βάρος της ευθύνης από τον ίδιο προς εκείνους που θέλουν να μεταπηδήσουν.
Στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ, σύμφωνα με όσα ακούγονται από κομματικά στελέχη , εξετάζεται και η ενεργοποίηση του άρθρου 56 του καταστατικού, που οδηγεί σε συνέδριο αυτοδιάλυσης. Ο γραμματέας Στέργιος Καλπάκης έχει προειδοποιήσει ότι διπλή κάθοδος του ΣΥΡΙΖΑ και του κόμματος Τσίπρα στις επόμενες εκλογές θα ήταν καταστροφική. Από την πλευρά του πρώην πρωθυπουργού όμως, οι κοντινές σε αυτόν πηγές απορρίπτουν την ιδέα της αυτοδιάλυσης. Όχι επειδή συγκινούνται από την ιστορία του φορέα, αλλά επειδή δεν επιθυμούν να φέρει ο ίδιος την υπογραφή στο πιστοποιητικό θανάτου του.
Από εκεί ξεκινά το σενάριο που έχει αρχίσει να κυκλοφορεί τις τελευταίες ημέρες. Το περιβάλλον Τσίπρα φέρεται να προτιμά να κατέβει ο ΣΥΡΙΖΑ αυτόνομος στις κάλπες, με την εκτίμηση ότι σε δεύτερες εκλογές δεν θα φτάσει το όριο του 3%, καθώς το βασικό σώμα ψηφοφόρων θα έχει μετακινηθεί στο νέο εγχείρημα. Με αυτόν τον τρόπο, η εξαφάνιση του κόμματος δεν θα φέρει το όνομα του πρώην προέδρου του, αλλά θα παρουσιαστεί ως ετυμηγορία της κάλπης. Είναι μια λύση που εξυπηρετεί την αφηγηματική καθαρότητα του εγχειρήματος, όχι όμως και τον σεβασμό προς τα μέλη που στήριξαν τον ΣΥΡΙΖΑ επί δύο δεκαετίες.
Παραμένουν εξάλλου ανοικτά τα πραγματικά ερωτήματα. Τι θα γίνει με τα περιουσιακά στοιχεία, την κρατική χρηματοδότηση, την Αυγή, το Κόκκινο και το ίδιο το κτίριο της Κουμουνδούρου; Ποιος τελικά θα αποφασίσει για ένα κόμμα που προϋπήρχε του κ. Τσίπρα; Το εκλογικό σώμα που το ψήφισε και το ψηφίζει; Η παρούσα ηγεσία του; Αυτοί που θα μείνουν όταν οι περισσότεροι θα φύγουν για το νέο εγχείρημα;
Με βάση όλα αυτά αρκετοί στην Κουμουνδούρου που δεν επιθυμούν να πάνε στο νέο κόμμα αναρωτιούνται αν το πρώτο πρακτικό βήμα μιας ηθικής επανάστασης είναι η σιωπηρή ρευστοποίηση του πολιτικού φορέα που ανέδειξε τον ίδιο τον εμπνευστή της. Και αν η απάντηση είναι θετική λένε ίσως ο όρος ηθική απαιτεί νέο ορισμό. Στο Ηράκλειο ο Αλέξης Τσίπρας μίλησε για την Ιθάκη του. Στην Κουμουνδούρου κάποιοι σκέφτονται ότι ορισμένα ταξίδια ολοκληρώνονται αφήνοντας πίσω τους ένα ναυάγιο.