Ένσταση συνταγματικότητας κατέθεσε το ΠΑΣΟΚ για τον νέο Κώδικα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, αντιδρώντας στη διάταξη που προβλέπει κατάργηση του β’ γύρου των δημοτικών και περιφερειακών εκλογών και εκλογή των νέων τοπικών αρχόντων από την πρώτη Κυριακή. Χρησιμοποιώντας σκληρή γλώσσα, ο εισηγητής του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης, Παναγιώτης Δουδωνής, μίλησε για ένα ««αλαμπουρνέζικο σύστημα με καλπονοθευτικά χαρακτηριστικά», το οποίο αποσκοπεί στη χειραγώγηση της ψήφου των πολιτών.
Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι ο νέος Κώδικας αποτυγχάνει και στο επίπεδο της δημοκρατικής νομιμοποίησης και σε αυτό της οικονομικής αυτοτέλειας και αυτονομίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Σύμφωνα με τον Παναγιώτη Δουδωνή, με τη σχετική πρόβλεψη: «Είναι αδύνατον, σε πολλές περιπτώσεις, να αντιληφθεί κανείς ποιος είναι εν τέλει ο πρώτος. Διότι ο πρώτος, εν τέλει, είναι ο δεύτερος στην πρώτη επιλογή […] Δεν μπορούμε να εξηγήσουμε ποιος θα εκλεγεί δήμαρχος ή περιφερειάρχης. Και αυτό, όσο και αν το υποτιμάτε, είναι πολύ βασικό χαρακτηριστικό της Δημοκρατίας, η γνώση των κανόνων του παιχνιδιού».
Το ΠΑΣΟΚ συνδέει τις προβλέψεις του κώδικα με την εκλογή του Χάρη Δούκα στη δημαρχία της Αθήνας και του Στέλιου Αγγελούδη στη δημαρχία της Θεσσαλονίκης, στον β’ γύρο των εκλογών. «Με αυτό το το εκλογικό σύστημα απαντάτε στο πάθημά σας των προηγούμενων δημοτικών και περιφερειακών εκλογών», είπε ο Παναγιώτης Δουδωνής και πρόσθεσε: «Έχετε λοιπόν υπόψη σας, και θα κάνω μία προφητεία, ότι το εκλογικό σύστημα το οποίο εισάγετε είναι άριστο για να μπερδέψετε τη λαϊκή εντολή, σε σχέση με τις προηγούμενες εκλογές. Προσέξτε μήπως είναι παγίδα για σας, για τις επόμενες».
Το νομοσχέδιο, που συζητείται σήμερα στην Ολομέλεια της Βουλής, έγινε δεκτό από την πλειοψηφία της επιτροπής Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης της Βουλής.. Επί της αρχής του νομοσχεδίου η ΝΔ τάχθηκε «υπέρ», ο ΣΥΡΙΖΑ, το ΚΚΕ και η Πλεύση Ελευθερίας τάχθηκαν «κατά», ενώ ΠΑΣΟΚ, Ελληνική Λύση και «Νίκη» επιφυλάχθηκαν για την ολομέλεια.
Σχολιάζοντας την αλλαγή του συστήματος στις αυτοδιοικητικές εκλογές, ο υπουργός Εσωτερικών, Θόδωρος Λιβάνιος, είχε υποστηρίξει ότι θα φέρει μεγαλύτερη συμμετοχή, η οποία «δίνει μεγαλύτερη δύναμη στους δημάρχους». Σημείωσε μάλιστα ότι το προτεινόμενο εκλογικό σύστημα θα διευκολύνει τις προεκλογικές συνεργασίες, την κάθοδο κοινών ψηφοδελτίων, τον προγραμματικό διάλογο προεκλογικά, σε αντίθεση με αυτά που -όπως είπε- συμβαίνουν μεταξύ πρώτης και δεύτερης Κυριακής,.
Παράλληλα, και σχολιάζοντας αιτήματα για μεταφορά αρμοδιοτήτων από το κεντρικό Κράτος στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, ο υπουργός είχε πει ότι «ήρθε η ώρα να κάνουμε μια πολύ σοβαρή συζήτηση [. . .] Θα ήθελα κάποια στιγμή, για παράδειγμα, η Περιφερειακή Αυτοδιοίκηση να αναλάβει τις αστικές συγκοινωνίες της Αθήνας, όπως είναι το Transport for London στο Μητροπολιτικό Δήμο του Λονδίνου. Κάποια στιγμή να συζητήσουμε μήπως είναι καλύτερα να γίνει από την Περιφέρεια και όχι από το κεντρικό κράτος ή μια σειρά άλλων δράσεων». Ωστόσο, συνέχισε, «υπάρχουν πολλές δύσκολες αποφάσεις: Κατά καιρούς είχε ζητήσει η Πρωτοβάθμια Αυτοδιοίκηση τα Κέντρα Υγείας. Δεν έχω πειστεί ότι τα Κέντρα Υγείας θα λειτουργούσαν καλύτερα στην Αυτοδιοίκηση, παρά να είναι ενταγμένα στο ΕΣΥ».