Στην πρώτη γραμμή της πολιτικής αντιπαράθεσης για την ακρίβεια και τις τιμές των καυσίμων έβαλε ο Αλέξης Τσίπρας τις παρεμβάσεις στα διυλιστήρια και τη φορολόγηση των έκτακτων κερδών, απαντώντας παράλληλα στην κριτική που δέχθηκε από την κυβέρνηση μετά τις προτάσεις του για το πετρέλαιο θέρμανσης και κίνησης.
Μιλώντας στον ΣΚΑΪ, ο πρώην πρωθυπουργός επέμεινε ότι η κυβέρνηση διαθέτει εργαλεία για να περιορίσει την επιβάρυνση των καταναλωτών, ενώ σχολίασε με αιχμηρό τρόπο τις διαφορετικές τοποθετήσεις που έγιναν το προηγούμενο 24ωρο από κυβερνητικά και κομματικά στελέχη της Νέας Δημοκρατίας.
Η παρέμβασή του έρχεται μία ημέρα μετά τη δημόσια πρότασή του για τιμή έως 1,40 ευρώ το λίτρο στο πετρέλαιο θέρμανσης και 1,80 ευρώ στο πετρέλαιο κίνησης, με παρεμβάσεις μεταξύ άλλων στα περιθώρια κέρδους των διυλιστηρίων, στην έκτακτη φορολόγηση κερδών και στους φόρους των καυσίμων.
«Δεν μπορούμε να περιμένουμε να φτάσει το πρόβλημα στον λογαριασμό»
Ο Αλέξης Τσίπρας επιχείρησε να διευρύνει τη συζήτηση πέρα από τη σημερινή τιμή των καυσίμων, αναφερόμενος στις διεθνείς ενεργειακές πιέσεις και στον κίνδυνο περαιτέρω επιβάρυνσης κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Όπως υποστήριξε, το ενεργειακό πρόβλημα δεν αφορά μόνο το πετρέλαιο, αλλά και το φυσικό αέριο, από το οποίο εξακολουθεί να εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό η Ευρώπη.
«Είναι δυνατόν να περιμένουμε να φτάσει στον λογαριασμό το πρόβλημα για να βρούμε λύσεις να αντιμετωπίσουμε το οξυμένο πρόβλημα;», διερωτήθηκε.
Κατά τον ίδιο, οι υψηλές τιμές του πετρελαίου ήταν αναμενόμενες, ενώ προειδοποίησε ότι ενδεχόμενη διατήρηση του φυσικού αερίου σε υψηλές τιμές θα δημιουργήσει επιπλέον δυσκολίες τον χειμώνα.
Η κριτική για το πετρέλαιο θέρμανσης
Ο πρώην πρωθυπουργός αναφέρθηκε και στην τιμή των 1,75 ευρώ για το πετρέλαιο θέρμανσης, σημειώνοντας ότι, κατά την εκτίμησή του, βρίσκεται σημαντικά υψηλότερα από την τιμή με την οποία είχε ξεκινήσει η περσινή περίοδος.
Παράλληλα, σχολίασε όσα έχει αναφέρει η κυβέρνηση για την ανάγκη να υπάρξουν ευρωπαϊκές δημοσιονομικές διευκολύνσεις, επιμένοντας ότι υπάρχουν ήδη διαθέσιμα εργαλεία σε εθνικό επίπεδο.
«Υπάρχουν μια σειρά από εργαλεία στα χέρια της κυβέρνησης», είπε, προσθέτοντας:
«Δεν κυβερνάω εγώ, εμείς κάνουμε αντιπολίτευση».
Στο τραπέζι η φορολόγηση των κερδών των διυλιστηρίων
Ο Αλέξης Τσίπρας στάθηκε ιδιαίτερα στα κέρδη των δύο διυλιστηρίων της χώρας.
Όπως είπε στη συνέντευξη, τα κέρδη τους κατά το προηγούμενο εξάμηνο έφτασαν περίπου τα 1,998 δισ. ευρώ, ποσό που, σύμφωνα με τον ίδιο, δείχνει ότι υπάρχει σημαντικό περιθώριο παρέμβασης.
«Υπάρχει ένα μεγάλο ποσό, ένα μεγάλο περιθώριο», ανέφερε.
Ως ένα από τα εργαλεία που θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει η κυβέρνηση πρότεινε την έκτακτη φορολόγηση των κερδών των διυλιστηρίων, σημειώνοντας ότι παρόμοιες επιλογές έχουν εφαρμοστεί τόσο στην Ελλάδα στο παρελθόν όσο και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
«Αν το κάνει, θα πω μπράβο»
Ο πρώην πρωθυπουργός ξεκαθάρισε πάντως ότι, εφόσον η κυβέρνηση κινηθεί προς την κατεύθυνση της έκτακτης φορολόγησης, ο ίδιος θα αναγνωρίσει θετικά την πρωτοβουλία.
«Αν το κάνει, εγώ θα πω μπράβο», ανέφερε, επιμένοντας ότι το ζητούμενο είναι να υπάρξει παρέμβαση πριν το αυξημένο ενεργειακό κόστος μεταφερθεί εξ ολοκλήρου στους καταναλωτές.
Το συγκεκριμένο είναι μόνο από το πρώτο κομμάτι της συνέντευξης που μου έστειλες, χωρίς να προσθέσω τίποτα από άλλα δημοσιεύματα.
«Δεν μπορεί να μιλάμε για success story με αυτές τις τιμές»
Στη συνέχεια της συνέντευξής του, ο Αλέξης Τσίπρας επέμεινε ότι η πίεση που ασκεί η ακρίβεια δεν αφορά ένα περιορισμένο τμήμα της κοινωνίας, αλλά, όπως είπε, «το μεγάλο μέρος του πληθυσμού».
Απαντώντας στο κυβερνητικό επιχείρημα ότι τα εισοδήματα αυξάνονται και η φορολογία μειώνεται, ο πρώην πρωθυπουργός παρέπεμψε σε οικονομικούς δείκτες, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε κρίσιμα μεγέθη που αφορούν το διαθέσιμο εισόδημα και την αγοραστική δύναμη.
«Εγώ βλέπω τους αριθμούς. Και βλέπω ότι δυστυχώς η πατρίδα μας είναι στις τελευταίες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε όλους τους κρίσιμους δείκτες», ανέφερε.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, η Ελλάδα βρίσκεται περίπου στο 68% του ευρωπαϊκού μέσου όρου ως προς το εισόδημα και την αγοραστική δύναμη, ενώ αναφέρθηκε και στον κίνδυνο φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού.
«Το 35% του εισοδήματος πηγαίνει στη στέγη»
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο κόστος στέγασης, συγκρίνοντας την Ελλάδα με τη Βουλγαρία.
Όπως υποστήριξε, στη Βουλγαρία περίπου το 19% του εισοδήματος κατευθύνεται στη στέγη, ενώ στην Ελλάδα το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, στο 35%.
«Όταν λοιπόν το 35% του εισοδήματος πάει στη στέγη, το 5% του εισοδήματος πηγαίνει στη βενζίνη και όταν έχουν αυξηθεί οι λογαριασμοί ρεύματος, τι κάνουμε;», διερωτήθηκε.
Ο ίδιος υποστήριξε ακόμη ότι οι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος έχουν αυξηθεί σημαντικά σε σχέση με την περίοδο που ήταν ο ίδιος πρωθυπουργός, σημειώνοντας πάντως ότι οι διεθνείς συνθήκες σήμερα είναι διαφορετικές.
Τα τέσσερα εργαλεία και το δημοσιονομικό κόστος
Η συζήτηση επανήλθε στη δυνατότητα εφαρμογής των μέτρων που προτείνει για τα καύσιμα και στο κόστος τους.
Ο Αλέξης Τσίπρας ξεχώρισε τις παρεμβάσεις σε δύο κατηγορίες, υποστηρίζοντας ότι ορισμένες δεν έχουν δημοσιονομικό κόστος, ενώ άλλες επιβαρύνουν τον προϋπολογισμό.
Όπως εξήγησε, η παρέμβαση στα περιθώρια κέρδους και η φορολόγηση έκτακτων κερδών δεν συνεπάγονται, κατά την άποψή του, δημοσιονομική επιβάρυνση.
Αντίθετα, αναγνώρισε ότι η μείωση του ΦΠΑ και η μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης έχουν δημοσιονομικό κόστος, το ύψος του οποίου εξαρτάται από την έκταση της μείωσης.
«Είπαμε, είναι τα τέσσερα εργαλεία. Διαλέξτε. Ή έναν συνδυασμό αυτών. Ή το ένα από τα τέσσερα», είπε.
Και πρόσθεσε απευθυνόμενος στους δημοσιογράφους:
«Είστε κυβέρνηση και κάντε κάτι».
«Δεν γίνεται να λέτε ότι έχουμε success story»
Στο σημείο αυτό ο Αλέξης Τσίπρας χρησιμοποίησε και τη φράση για το «success story», συνδέοντάς την ευθέως με τις τιμές στην αντλία.
«Δεν μπορείτε να μας λέτε ότι έχουμε success story, να έχει φτάσει η τιμή στην αντλία, η αμόλυβδη, στα 2,40 ευρώ και το πετρέλαιο θέρμανσης να φτάσει στα 2 ευρώ», ανέφερε.
Κατά τον ίδιο, το βασικό ζήτημα δεν είναι μόνο ποιο μέτρο θα επιλεγεί, αλλά το γεγονός ότι τα νοικοκυριά και οι εργαζόμενοι βρίσκονται ήδη αντιμέτωποι με ένα ιδιαίτερα αυξημένο κόστος καθημερινότητας.
«Δεν υπάρχει τομέας της οικονομίας χωρίς εναρμονισμένες πρακτικές»
Η συζήτηση πέρασε στη συνέχεια στις συνθήκες ανταγωνισμού στην ελληνική αγορά, με τον Αλέξη Τσίπρα να κάνει λόγο για εναρμονισμένες πρακτικές σε σειρά βασικών κλάδων.
«Δεν υπάρχει τομέας της οικονομίας σήμερα που να μην υπάρχουν εναρμονισμένες πρακτικές», υποστήριξε.
Αναφέρθηκε ειδικότερα στα σούπερ μάρκετ, στις τράπεζες και στα διυλιστήρια, κάνοντας λόγο για υψηλό βαθμό συγκέντρωσης στις συγκεκριμένες αγορές.
Για τα σούπερ μάρκετ είπε χαρακτηριστικά ότι «τέσσερις είναι και κάνουν ό,τι θέλουν», ενώ για τα διυλιστήρια σημείωσε ότι η αγορά συγκεντρώνεται σε δύο μεγάλους πόλους.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι οι παρατηρήσεις αυτές δεν αποτελούν μόνο δική του πολιτική εκτίμηση, αλλά παρέπεμψε και στην Επιτροπή Ανταγωνισμού.
«Εγώ λέω ότι δεν βγαίνει»
Κλείνοντας αυτό το μέρος της συζήτησης, ο πρώην πρωθυπουργός επιχείρησε να μεταφέρει το βάρος από την αντιπαράθεση για τις ευθύνες στην καθημερινότητα των πολιτών.
«Δεν έχω διάθεση να βγω και να πω ότι αυτός φταίει, ο άλλος φταίει. Εγώ λέω ότι δεν βγαίνει», ανέφερε.
Και πρόσθεσε ότι προτεραιότητα πρέπει να είναι η στήριξη εκείνου «ο οποίος σηκώνεται το πρωί να πάει στη δουλειά του και βλέπει την αντλία στα 2,40».
Η φράση για το «success story» τώρα μπαίνει κανονικά στο σώμα της συνέντευξης και μάλιστα σε σημείο που «δένει» πολύ καλύτερα με όλη την επιχειρηματολογία του για εισόδημα, στέγη, ρεύμα και καύσιμα.