Μετά από μαραθώνια συνεδρίαση που διήρκεσε περισσότερες από 12 ώρες, η Ολομέλεια της Βουλής ενέκρινε κατά πλειοψηφία το νομοσχέδιο του υπουργείου Πολιτισμού για τη διαχείριση της πολιτιστικής κληρονομιάς, την προστασία των έργων τέχνης και την αναδιοργάνωση του Οργανισμού Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (ΟΔΑΠ).
Υπέρ της αρχής του νομοσχεδίου ψήφισε μόνο η Νέα Δημοκρατία, ενώ όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης το καταψήφισαν, υποστηρίζοντας ότι ανοίγει τον δρόμο για μεγαλύτερη εμπλοκή ιδιωτών στη διαχείριση αρχαιολογικών χώρων και μνημείων.
Απαντώντας στις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης, η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη ξεκαθάρισε ότι το νομοσχέδιο δεν μεταβάλλει σε καμία περίπτωση το ιδιοκτησιακό καθεστώς των μνημείων.
«Πουθενά και σε καμία περίπτωση το νομοσχέδιο δεν ακουμπά θέματα ιδιοκτησιακού καθεστώτος. Η κυριότητα των μνημείων παραμένει ακέραια στο ελληνικό Δημόσιο, όπως ακριβώς ορίζει το Σύνταγμα, και η πολιτιστική μας κληρονομιά προστατεύεται πλήρως και απολύτως από τον αρχαιολογικό νόμο. Τελεία και παύλα», υπογράμμισε χαρακτηριστικά.
Η υπουργός άσκησε παράλληλα έντονη κριτική στα κόμματα της αντιπολίτευσης, υποστηρίζοντας ότι διακινούν ανακριβείς ισχυρισμούς γύρω από το περιεχόμενο του νομοσχεδίου.
«Δεν μπορώ να μην επισημάνω ότι σήμερα δοκιμάζεται η στοιχειώδης εντιμότητα και η ποιότητα του δημόσιου λόγου, αναφορικά με την πολιτιστική κληρονομιά. Κάποιοι επέλεξαν και επιλέγουν να πλάθουν φαντασιώσεις προκειμένου να παραπλανήσουν την κοινή γνώμη, είτε επειδή δεν μελέτησαν επαρκώς το σχέδιο νόμου, είτε εσκεμμένα και φαύλα για ίδιον όφελος, στείρου αντιπολιτευτικού χαρακτήρα», ανέφερε.
Στη συνέχεια διευκρίνισε τον ρόλο της ανώνυμης εταιρείας που προβλέπεται στο νέο θεσμικό πλαίσιο, επιμένοντας ότι δεν αποκτά κανένα δικαίωμα κυριότητας επί των μνημείων.
«Το νομοσχέδιο, πουθενά δεν λέει ότι η ανώνυμη εταιρεία είναι φορέας κυριότητας μνημείων ή αρχαιολογικών χώρων. Η εταιρεία δεν αποκτά κυριότητα, άρα δεν προβαίνει σε εκποίηση. Είναι μια εταιρεία διαχείρισης, που διέπεται από το θεσμικό πλαίσιο του Δημοσίου. Η εταιρεία εισπράττει στο όνομα και για λογαριασμό του ΟΔΑΠ, δεν διαχειρίζεται τα έσοδα, τα αποδίδει ακέραια στον ΟΔΑΠ, για να περάσουν στη συνέχεια στο υπουργείο Πολιτισμού. Αυτό λέει το νομοσχέδιο. Μόνο για καλό μπορεί να λειτουργήσει η ανώνυμη εταιρεία», τόνισε.
Η κ. Μενδώνη αναφέρθηκε και στο επενδυτικό πρόγραμμα του υπουργείου Πολιτισμού, σημειώνοντας ότι βρίσκονται σε εξέλιξη εκατοντάδες έργα σε ολόκληρη τη χώρα.
«Κάποιοι στην αντιπολίτευση δεν αντέχουν την επιτυχία», είπε, επισημαίνοντας ότι «ενάμιση δισ. ευρώ και πλέον κατευθύνεται στα 900 έργα που είναι σε εξέλιξη και από αυτά τα περισσότερα γίνονται με αυτεπιστασία, άρα εργάζονται άνθρωποι από τις τοπικές κοινωνίες και είναι προς όφελος της κοινωνίας».
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, βουλευτές τόσο της συμπολίτευσης όσο και της αντιπολίτευσης εξέφρασαν ανησυχίες για την προστασία και την ανάδειξη των αρχαιολογικών χώρων στις εκλογικές τους περιφέρειες.
Απαντώντας στις επιφυλάξεις αυτές, η υπουργός διαβεβαίωσε ότι δεν τίθεται ζήτημα υποβάθμισης ή αλλαγής του καθεστώτος προστασίας των μνημείων.
«Μην ανησυχείτε. Δεν πρόκειται να υποστείτε καμία ζημία στους αρχαιολογικούς σας χώρους, για έναν απλό λόγο. Διότι οι αρχαιολογικοί χώροι και τα μνημεία προστατεύονται από τον αρχαιολογικό νόμο», ανέφερε.
Κλείνοντας τη συζήτηση, η Λίνα Μενδώνη αναφέρθηκε και στην πορεία του Μουσείου Εναλίων Αρχαιοτήτων, διαψεύδοντας πληροφορίες ότι το έργο απορρίφθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
«Το Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων δεν το απέρριψε η ΕΕ, αλλά συγχρηματοδοτείται από την ΕΕ και από εθνικούς πόρους, θα ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του 2026 και θα αποδοθεί στο κοινό στις αρχές του 2027», δήλωσε.