Μπορεί σήμερα να μοιάζει με σενάριο πολιτικής φαντασίας. Θα μπορούσαν όμως, υπό ακραίες συνθήκες, Νέα Δημοκρατία, ΠΑΣΟΚ και η ΕΛ.ΑΣ. του Αλέξη Τσίπρα να βρεθούν στην ίδια πλευρά, ακόμη και σε ένα κυβερνητικό σχήμα, προκειμένου να αποτρέψουν την άνοδο ενός ισχυρού ακροδεξιού κόμματος στην εξουσία;
Το ερώτημα δεν τίθεται σήμερα από κάποιο από τα τρία κόμματα. Ούτε υπάρχει στο τραπέζι ένα τέτοιο πολιτικό σχέδιο. Προκύπτει, όμως, ως ένας ενδιαφέρων προβληματισμός με αφορμή την ανάρτηση του Γιώργου Σιακαντάρη στο Facebook και την αναφορά του σε ένα από τα πιο δραματικά ιστορικά προηγούμενα της Ευρώπης: τη Γερμανία του 1933.
Ο Σιακαντάρης ξεκινά από τη σημερινή Γερμανία και θέτει ένα υποθετικό δίλημμα.
«Φανταστείτε να έμπαιναν στο δίλημμα το SPD και το Die Linke να συνεργαστούν με τον Μερτς ή να αφήσουν τη Γερμανία να πέσει στα χέρια του AfD; Και αυτοί να είχαν αποφασίσει στα συνέδριά τους πως δεν θα συνεργαστούν ποτέ με τη Δεξιά», γράφει.
Και αμέσως μετά κάνει τη σύνδεση με το παρελθόν:
«Κάτι τέτοιο έγινε πριν 93 χρόνια, αλλά τότε κανείς δεν ήθελε να συνεργαστεί με τον άλλο. Ενώ η Δεξιά και το Κέντρο θεωρούσαν πως θα μπορέσουν να χειραγωγήσουν τον Χίτλερ».
Ποιο είναι το πραγματικό ερώτημα που θέτει ο Σιακαντάρης;
Πίσω από το γερμανικό παράδειγμα βρίσκεται ένα πολύ πιο σύγχρονο δίλημμα.
Εάν τα κόμματα του δημοκρατικού τόξου θεωρούν ότι η Ακροδεξιά συνιστά υπαρξιακή απειλή για τους δημοκρατικούς θεσμούς, μπορούν ταυτόχρονα να αποκλείουν εκ των προτέρων οποιαδήποτε συνεργασία μεταξύ τους;
Τι συμβαίνει όταν τα κομματικά «ποτέ» συγκρούονται με μια ενδεχόμενη ανάγκη προστασίας της ίδιας της δημοκρατικής τάξης;
Και ακριβώς σε αυτό το σημείο ο προβληματισμός μπορεί να μεταφερθεί στην Ελλάδα.
Όχι επειδή ο Σιακαντάρης αναφέρεται συγκεκριμένα σε ένα ελληνικό κυβερνητικό σενάριο. Αλλά επειδή η λογική του ερωτήματος που θέτει επιτρέπει να εξετάσουμε τι θα μπορούσε να συμβεί και εδώ υπό ανάλογες –και σήμερα υποθετικές– συνθήκες.
Θα μπορούσαν ΝΔ, ΠΑΣΟΚ και η ΕΛ.ΑΣ. του Τσίπρα να συνεργαστούν;
Ας υποθέσουμε ότι σε μια μελλοντική εκλογική αναμέτρηση ένα ακροδεξιό κόμμα καταγράφει τέτοια ποσοστά ώστε να μπορεί είτε να διεκδικήσει την εξουσία είτε να καταστεί απαραίτητος εταίρος για τον σχηματισμό κυβέρνησης.
Τι θα έκαναν τότε οι υπόλοιπες μεγάλες πολιτικές δυνάμεις;
Θα μπορούσαν η Νέα Δημοκρατία, το ΠΑΣΟΚ και η ΕΛ.ΑΣ. του Αλέξη Τσίπρα να συμφωνήσουν σε ένα κοινό κυβερνητικό ή κοινοβουλευτικό πλαίσιο;
Με τα σημερινά δεδομένα, η απάντηση μοιάζει εξαιρετικά δύσκολη.
Η ΝΔ και η πολιτική παράταξη του Αλέξη Τσίπρα βρίσκονται σε αντίπαλα πολιτικά στρατόπεδα. Το ΠΑΣΟΚ, από την πλευρά του, επιχειρεί να κατοχυρώσει την πολιτική του αυτονομία τόσο απέναντι στη ΝΔ όσο και απέναντι στον χώρο του Τσίπρα.
Μια τριμερής συνεννόηση θα ανέτρεπε επομένως σχεδόν ολόκληρη τη σημερινή πολιτική γεωγραφία.
Αλλά αυτό ακριβώς κάνει το υποθετικό ερώτημα ενδιαφέρον.
Η ανάρτηση του Σιακαντάρη