Την εκτίμηση ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα προχωρήσει σε παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης εξέφρασε ο Μάκης Βορίδης, μιλώντας στο ΕΡΤnews. Ο υπουργός σημείωσε ότι η άνοδος των τιμών της ενέργειας δεν αποτελεί αποκλειστικά ελληνικό ζήτημα, αλλά επηρεάζει συνολικά τις ευρωπαϊκές οικονομίες, εκτιμώντας ότι θα υπάρξει ευρωπαϊκή αντίδραση, χωρίς ωστόσο να είναι ακόμη σαφές ποια μορφή θα λάβει.
«Είμαι σίγουρος ότι η Ευρώπη κάτι θα κάνει», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι στόχος των παρεμβάσεων θα πρέπει να είναι ο περιορισμός της πίεσης που δέχονται τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις.
Ο κ. Βορίδης υποστήριξε παράλληλα ότι η κυβέρνηση θα εξαντλήσει τα περιθώρια που διαθέτει για τη στήριξη του εισοδήματος των πολιτών, αποδίδοντας την ενεργειακή κρίση σε διεθνείς εξελίξεις. «Δεν είναι μια κρίση που δημιουργήσαμε εμείς. Δεν κάναμε εμείς τον πόλεμο στο Ορμούζ», δήλωσε, επισημαίνοντας ότι οι επιπτώσεις αφορούν το σύνολο των οικονομιών.
Τι είπε για τη μείωση του ΕΦΚ στα καύσιμα
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε και το ενδεχόμενο μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα. Ο Μάκης Βορίδης υποστήριξε ότι το ζήτημα πρέπει να εξεταστεί με βάση την αποτελεσματικότητα κάθε παρέμβασης και όχι ως ιδεολογική αντιπαράθεση.
Όπως εξήγησε, μια μείωση του φόρου δεν σημαίνει αυτομάτως ότι το αντίστοιχο όφελος θα περάσει στην τελική τιμή που πληρώνει ο καταναλωτής στην αντλία. Για τον λόγο αυτό, έθεσε το ερώτημα κατά πόσο θα ήταν αποτελεσματικότερο μέρος των αυξημένων φορολογικών εσόδων να επιστρέφεται στοχευμένα στα νοικοκυριά που δέχονται μεγαλύτερη οικονομική πίεση.
«Η αύξηση της τιμής των καυσίμων μάς αφορά όλους, αλλά δεν επηρεάζει με τον ίδιο τρόπο κάποιον που έχει εισόδημα 10.000 ευρώ τον μήνα και κάποιον που λαμβάνει 900 ευρώ», σημείωσε, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι ένα σημαντικό μέρος της δαπάνης για καύσιμα είναι ανελαστικό, καθώς αφορά μετακινήσεις για την εργασία και τις καθημερινές ανάγκες των οικογενειών.
Για το ενδεχόμενο επιβολής πλαφόν, ανέφερε ότι πρόκειται για εργαλείο περιορισμένης χρονικής διάρκειας, το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε περίπτωση έκτακτης αναταραχής στην αγορά και όχι ως μόνιμος μηχανισμός συγκράτησης των τιμών.
Τα 2,2 δισ. ευρώ και η κριτική της αντιπολίτευσης
Ο Μάκης Βορίδης απέρριψε την κριτική ότι το πακέτο μέτρων που ανακοινώθηκε στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης είναι περιορισμένο. Όπως υποστήριξε, τα μέτρα συνολικού ύψους 2,2 δισ. ευρώ αποτελούν, κατά τον ίδιο, το μεγαλύτερο πακέτο που έχει ανακοινωθεί τα τελευταία χρόνια.
Σύμφωνα με τον υπουργό, η πολιτική αντιπαράθεση μπορεί να αφορά τον τρόπο κατανομής των συγκεκριμένων πόρων και τις κοινωνικές ομάδες που θα έπρεπε να ενισχυθούν περισσότερο, όχι όμως το συνολικό ύψος της δαπάνης. «Μπορεί κάποιος να πει ότι δόθηκαν πολλά, αλλά δεν δόθηκαν σωστά. Αυτό αποτελεί πολιτική διαφορά. Δεν μπορεί, όμως, να υποστηρίζει ότι δεν δόθηκαν αρκετά», ανέφερε.
Η «πολλαπλή επίδραση» των ακριβών καυσίμων
Ο κ. Βορίδης αναγνώρισε ότι η άνοδος των τιμών των καυσίμων έχει ευρύτερες οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις. Όπως ανέφερε, η επιβάρυνση αποτυπώνεται στο κόστος των καθημερινών μετακινήσεων, στις δαπάνες των νοικοκυριών ενόψει της χειμερινής περιόδου και στην αγορά πετρελαίου θέρμανσης, αλλά και στο κόστος παραγωγής και μεταφοράς.
Το τελευταίο, όπως εξήγησε, μπορεί να μετακυλιστεί στις τιμές των προϊόντων, δημιουργώντας ένα ευρύτερο κύμα ανατιμήσεων. Κατά τον ίδιο, αυτή η «πολλαπλή επίδραση» εξηγεί και την αναζήτηση πρόσθετων παρεμβάσεων από την κυβέρνηση σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.
Οι εκλογές και ο δύσκολος χειμώνας
Σε ερώτηση για τις πολιτικές επιπτώσεις που μπορεί να έχει ένας δύσκολος χειμώνας σε μια προεκλογική περίοδο, ο Μάκης Βορίδης ανέφερε ότι προτεραιότητα της κυβέρνησης είναι η αντιμετώπιση των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι πολίτες.
Αναφερόμενος στις δημοσκοπήσεις, υποστήριξε ότι εξακολουθεί να καταγράφεται σημαντική διαφορά υπέρ της Νέας Δημοκρατίας, ενώ αναγνώρισε ότι το κυβερνών κόμμα παραμένει μακριά από την αυτοδυναμία. Παράλληλα, υποστήριξε ότι η απόσταση αυτή εμφανίζεται μικρότερη σε σχέση με προηγούμενες μετρήσεις και ότι καταγράφεται βελτίωση στις επιδόσεις της κυβέρνησης. Πρόκειται για πολιτική αποτίμηση του ίδιου, την οποία το ΕΡΤnews αποδίδει στον υπουργό.
Ο κ. Βορίδης απέρριψε τα σενάρια πρόωρης προσφυγής στις κάλπες με στόχο την αποφυγή του πολιτικού κόστους ενός δύσκολου χειμώνα. Όπως ανέφερε, ο πρωθυπουργός «θα αναλάβει το πρόβλημα και τις ευθύνες» και θα επιχειρήσει, μέσα στα διαθέσιμα περιθώρια, να αντιμετωπίσει τις επιπτώσεις της κρίσης.
Επιφυλακτικός για το ενδεχόμενο κόμματος Σαμαρά
Ο Μάκης Βορίδης τοποθετήθηκε και για τα σενάρια δημιουργίας νέου κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά, εμφανιζόμενος επιφυλακτικός απέναντι στις δημοσκοπήσεις που μετρούν την απήχηση ενός πολιτικού σχηματισμού ο οποίος δεν έχει ακόμη δημιουργηθεί.
«Ας γίνει αυτό το κόμμα, να δούμε τι θα είναι, ποιοι θα είναι και ποια χαρακτηριστικά θα έχει και μετά να αρχίσει να μετριέται», δήλωσε, σημειώνοντας ότι η πολιτική αξιολόγηση ενός νέου σχηματισμού θα πρέπει να γίνεται αφού αποσαφηνιστούν οι θέσεις, τα πρόσωπα και τα χαρακτηριστικά του.
Τι ισχύει για την εκλογική συμμετοχή και τον Κασιδιάρη
Στη συζήτηση τέθηκε και το ζήτημα της πιθανής εκλογικής συμμετοχής του Ηλία Κασιδιάρη. Ο Μάκης Βορίδης αναφέρθηκε στο ισχύον θεσμικό πλαίσιο και υποστήριξε ότι δεν μπορεί να ανακηρυχθεί κόμμα όταν στη δηλωμένη ή πραγματική ηγεσία του βρίσκεται πρόσωπο που έχει καταδικαστεί για εγκληματική οργάνωση ή για τα αδικήματα που προβλέπει η σχετική νομοθεσία.
Το ζήτημα έχει αποτελέσει αντικείμενο προηγούμενων αποφάσεων του Α1 Τμήματος του Αρείου Πάγου. Το 2023 το Α1 Τμήμα είχε αποφασίσει να μην ανακηρύξει το «Εθνικό Κόμμα ΕΛΛΗΝΕΣ» για τις βουλευτικές εκλογές, με το σκεπτικό της απόφασης να εξετάζει, μεταξύ άλλων, τον ρόλο του Ηλία Κασιδιάρη ως πραγματικού ηγέτη του συγκεκριμένου σχηματισμού.
Ο κ. Βορίδης υποστήριξε επίσης ότι η σχετική απαγόρευση δεν συνδέεται μόνο με τον τρόπο έκτισης μιας ποινής ή την υφ’ όρον απόλυση. Παράλληλα, ανέφερε ότι ακόμη και στην περίπτωση που καταδικασμένος εμφανίζεται ως υποψήφιος, το Α1 Τμήμα του Αρείου Πάγου εξετάζει τις προϋποθέσεις ανακήρυξης του εκλογικού σχηματισμού.
Σε ό,τι αφορά το ενδεχόμενο συμμετοχής ως ανεξάρτητου υποψηφίου σε εκλογική περιφέρεια, ο υπουργός το χαρακτήρισε ιδιαίτερα δύσκολο εγχείρημα, λόγω του αριθμού των ψήφων που απαιτούνται για την εκλογή.
Οι δηλώσεις του Μάκη Βορίδη εντάσσονται στη συζήτηση που έχει ανοίξει για την ενεργειακή κρίση, τις παρεμβάσεις στις τιμές των καυσίμων και τις πολιτικές εξελίξεις ενόψει των επόμενων εκλογών. Για τα ζητήματα που αφορούν το εκλογικό πλαίσιο και τη συμμετοχή κομμάτων, η τελική κρίση ανήκει στα αρμόδια δικαστικά όργανα και δεν προκύπτει από τις πολιτικές δηλώσεις.