Σκληρή κριτική τόσο στη σημερινή κυβέρνηση όσο και στις προηγούμενες κυβερνητικές παρεμβάσεις για το ιδιωτικό χρέος άσκησε ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής Κώστας Τσουκαλάς, μιλώντας στην εκδήλωση «Ιδιωτικό χρέος: Αλλάζουμε τους κανόνες – Η δίκαιη λύση από το ΠΑΣΟΚ».
Ο κ. Τσουκαλάς υποστήριξε ότι το ΠΑΣΟΚ έχει ιστορικά αποδείξει ποια πλευρά επιλέγει να στηρίζει, αναφερόμενος στον νόμο του 2010 για την προστασία των δανειοληπτών.
Όπως είπε, «το 2010, μέσα σε μια δίνη τραπεζική, χρηματοπιστωτική, ψήφισε έναν νόμο ο οποίος έσωσε 305.000 δανειολήπτες», προσθέτοντας ότι εκείνη η επιλογή απαιτούσε πολιτική βούληση.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι το ξήλωμα της προστασίας των δανειοληπτών ξεκίνησε από το 2015 και ολοκληρώθηκε σταδιακά τα επόμενα χρόνια.
«Από το 2015 ξεκίνησε το ξήλωμα»
Ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ αναφέρθηκε στις αλλαγές στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, στον νόμο 4354 και στη δημιουργία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων.
Κατά τον ίδιο, εκεί άνοιξε ο δρόμος για την είσοδο ξένων επενδυτικών κεφαλαίων και την ανάπτυξη των servicers.
Ο κ. Τσουκαλάς υποστήριξε ότι η προστασία της πρώτης κατοικίας περιορίστηκε σταδιακά και ότι η κυβέρνηση της ΝΔ το 2020 «ενταφίασε πλήρως κάθε προστασία πρόσθετης κατοικίας».
Επικαλέστηκε μάλιστα την ευρωπαϊκή Οδηγία του 2019, υποστηρίζοντας ότι αυτή άφηνε στα κράτη-μέλη τη δυνατότητα να εντάξουν στα προπτωχευτικά τους συστήματα διατάξεις προστασίας της κατοικίας.
Κατά την εκτίμησή του, η κυβέρνηση επέλεξε συνειδητά να μην αξιοποιήσει αυτή τη δυνατότητα.
Πλειστηριασμοί και εξωδικαστικός στο στόχαστρο
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στους πλειστηριασμούς, υποστηρίζοντας ότι για το 2026 υπάρχουν περίπου 70.000 αναρτημένοι πλειστηριασμοί, έναντι 55.000 το 2024.
Ο κ. Τσουκαλάς συνέδεσε την εξέλιξη αυτή με μια μεγάλη αναδιανομή ακίνητης περιουσίας και υποστήριξε ότι σημαντικό τμήμα της περνά σε ξένα επενδυτικά χέρια.
Παράλληλα, αμφισβήτησε την αποτελεσματικότητα του εξωδικαστικού μηχανισμού.
Όπως ανέφερε, όταν θεσπίστηκε, είχε παρουσιαστεί ως εργαλείο που θα μπορούσε να αφορά εκατοντάδες χιλιάδες οφειλέτες. Ωστόσο, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, μέσα σε έξι χρόνια έχουν ολοκληρωθεί περίπου 60.000 επιτυχείς αιτήσεις.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι μεγάλο μέρος των ρυθμίσεων αφορά οφειλές προς Δημόσιο και ΕΦΚΑ και όχι funds, λόγω του ότι η συμμετοχή των τελευταίων δεν είναι υποχρεωτική.
«Έχουμε αρρύθμιστο χρέος ιδιωτικό συνολικά 236 δισ., και έχει ρυθμίσει 18, και αυτό θεωρεί έξι χρόνια μετά ότι είναι επιτυχία», είπε.
«Κάποιοι κερδίζουν από το ιδιωτικό χρέος»
Ο Κώστας Τσουκαλάς συνέδεσε το ιδιωτικό χρέος και με το στεγαστικό πρόβλημα, υποστηρίζοντας ότι γύρω από τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια έχει αναπτυχθεί ένα ολόκληρο οικονομικό μοντέλο.
Αναφέρθηκε στο πρόγραμμα «Ηρακλής ΙΙ» και υποστήριξε ότι τα κόκκινα δάνεια μεταβιβάστηκαν σε funds σε πολύ χαμηλότερες τιμές από την ονομαστική αξία τους.
Όπως είπε, τα funds έχουν στη συνέχεια τη δυνατότητα να διεκδικούν το σύνολο της οφειλής, μαζί με τόκους.
Για να εξηγήσει τη θέση του, χρησιμοποίησε το παράδειγμα δανείου 100.000 ευρώ, το οποίο μετά από χρόνια αδυναμίας αποπληρωμής μπορεί να έχει αυξηθεί σημαντικά, ενώ το χαρτοφυλάκιο στο οποίο περιλαμβανόταν το δάνειο μπορεί να έχει αποκτηθεί σε πολύ χαμηλότερη τιμή.
Ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ κατήγγειλε επίσης διαφορετικές αποτιμήσεις των ίδιων ακινήτων ανάλογα με τη διαδικασία.
Όπως ανέφερε, υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες ένα ακίνητο αποτιμάται χαμηλά όταν πρόκειται να οδηγηθεί σε πλειστηριασμό, αλλά πολύ υψηλότερα όταν η αξία του επηρεάζει το πιθανό «κούρεμα» μέσω εξωδικαστικού μηχανισμού.
«Αυτή η καταχρηστική πρακτική, υπάρχει κάποιος να την ελέγξει; Έχει κάποιος τη βούληση να την ελέγξει; Μέχρι τώρα δεν είχε», σημείωσε.
Η σύνδεση με το στεγαστικό και το κάλεσμα Ανδρουλάκη
Ο κ. Τσουκαλάς υποστήριξε ακόμη ότι ακίνητα που περνούν σε funds και εταιρείες διαχείρισης δεν επιστρέφουν πάντα άμεσα στην αγορά.
Κατά την άποψή του, όταν ακίνητα παραμένουν εκτός αγοράς για μεγάλο διάστημα, δημιουργείται τεχνητή έλλειψη προσφοράς, η οποία πιέζει ακόμη περισσότερο τις τιμές των κατοικιών.
«Οι μεγάλοι λοιπόν χαμένοι είναι η κοινωνία, και δεν είναι μόνο οι δανειολήπτες. Είναι και εκείνοι που θέλουν να αγοράσουν σπίτι», ανέφερε.
Κλείνοντας, υποστήριξε ότι το ΠΑΣΟΚ έχει τόσο τη βούληση όσο και το πολιτικό υπόβαθρο για να αντιμετωπίσει το ζήτημα.
«Πρέπει λοιπόν να λύσουμε το ζήτημα αυτό. Έχουμε την πρόθεση, έχουμε το σχέδιο, έχουμε τους ανθρώπους, έχουμε τη διαδρομή, έχουμε το καθαρό πρόσωπο, γιατί δεν είμαστε εμείς ούτε εκείνοι που έφεραν τα funds, ούτε εκείνοι που κατήργησαν την προστασία της πρώτης κατοικίας».
Ο Κώστας Τσουκαλάς κατέληξε καλώντας τον Νίκο Ανδρουλάκη να παρουσιάσει αναλυτικά το πρόγραμμα του ΠΑΣΟΚ για το ιδιωτικό χρέος, χαρακτηρίζοντάς το «δουλεμένο» και «πραγματικά ριζοσπαστικό».