Στην Αθήνα μεταβαίνει σε λίγες εβδομάδες ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο. Την είδηση ανακοίνωσε η πρέσβης των ΗΠΑ Κίμπερλι Γκιλφόιλ, κατά τη διάρκεια του 10ου Southeast Europe Energy Forum SEEF2026 στη Θεσσαλονίκη. Η επίσκεψη επιβεβαιώνει τη στρατηγική βαρύτητα που δίνει η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ στη χώρα μας. Παρά τις πολλαπλές διεθνείς κρίσεις, η αμερικανική ηγεσία επιλέγει να εστιάσει στην Ελλάδα. Η Ουάσιγκτον θεωρεί την Αθήνα βασικό πυλώνα σταθερότητας και κομβικό ενεργειακό εταίρο στην περιοχή.
Ποια είναι η σημασία του Κάθετου Διαδρόμου
Η ενέργεια συνδέεται άμεσα με την εθνική ασφάλεια. Η Ελλάδα μετατρέπεται πλέον από απλό καταναλωτή σε βασικό προμηθευτή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Στο επίκεντρο του σχεδιασμού βρίσκεται ο Κάθετος Διάδρομος Vertical Corridor. Το δίκτυο επεκτείνεται προς τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία μετά την υπογραφή σχετικού μνημονίου. Στόχος είναι η οριστική απεξάρτηση των Βαλκανίων από τη ρωσική ενέργεια. Παράλληλα, ενισχύεται η εισαγωγή αμερικανικού LNG χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσε η τροφοδοσία της Οδησσού κατά τη διάρκεια του πολέμου. Επιπλέον, ενεργειακοί κολοσσοί όπως η ExxonMobil και η Chevron δρομολογούν τις πρώτες υπεράκτιες γεωτρήσεις έπειτα από σαράντα χρόνια.
Ποιες νέες αμερικανικές επενδύσεις υλοποιούνται στις υποδομές
Το επενδυτικό ενδιαφέρον των ΗΠΑ επεκτείνεται πέρα από το φυσικό αέριο. Η αμερικανική Development Finance Corporation επενδύει ήδη στα ναυπηγεία της Ελευσίνας. Το σχέδιο περιλαμβάνει έργα σε λιμάνια, logistics και εμπορευματικές μεταφορές. Η Ελλάδα λειτουργεί πλέον ως βασική πύλη εισόδου προς την ευρωπαϊκή ενδοχώρα. Ταυτόχρονα, η Ουάσιγκτον βρίσκεται σε ανοιχτό διάλογο με Έλληνες πλοιοκτήτες. Κοινός στόχος είναι η προστασία των θαλάσσιων οδών και των φορτίων. Η άφιξη του Μάρκο Ρούμπιο επισφραγίζει αυτή την αναβαθμισμένη στρατηγική σχέση.
«Η ενεργειακή ασφάλεια είναι εθνική ασφάλεια»
Μιλώντας στο 10ο Southeast Europe Energy Forum (SEEF2026) στη Θεσσαλονίκη, η Κίμπερλι Γκιλφόιλ παρουσίασε την Ελλάδα ως κεντρικό κόμβο του υπό διαμόρφωση ενεργειακού χάρτη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και ως έναν από τους βασικότερους εταίρους των Ηνωμένων Πολιτειών στην προσπάθεια ενίσχυσης της ενεργειακής ασφάλειας στην περιοχή.
Στην τοποθέτησή της, η κ. Γκιλφόιλ έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο της Ελλάδας ως ενεργειακού κόμβου, συνδέοντας άμεσα την ενεργειακή επάρκεια με τη γεωπολιτική σταθερότητα.
«Η ενεργειακή ασφάλεια είναι εθνική ασφάλεια», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα διαδραματίζει μετασχηματιστικό ρόλο ως κεντρικός κόμβος του Vertical Corridor.
Σύμφωνα με την ίδια, η στρατηγική των Ηνωμένων Πολιτειών αποσκοπεί στη θωράκιση των συμμάχων μέσω της ενίσχυσης της ενεργειακής ανεξαρτησίας τους, με την Ελλάδα να εξελίσσεται σε χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της πολιτικής.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες θεωρούν την Ελλάδα έναν πολύ ισχυρό και σταθερό στρατηγικό σύμμαχο στην περιοχή», δήλωσε, προσθέτοντας ότι η Αθήνα αποτελεί «ενεργό συμμετέχοντα» στη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική που διαμορφώνεται στην Ευρώπη.
Νέα δυναμική για τον Κάθετο Διάδρομο
Στο επίκεντρο των δηλώσεων της Αμερικανίδας πρέσβης βρέθηκε ο Κάθετος Διάδρομος, ο οποίος αποκτά ευρύτερη περιφερειακή διάσταση με την επέκτασή του προς τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία.
Η κ. Γκιλφόιλ στάθηκε ιδιαίτερα στην υπογραφή του σχετικού μνημονίου συνεργασίας, επισημαίνοντας ότι η εξέλιξη αυτή ενισχύει περαιτέρω τον γεωπολιτικό και ενεργειακό ρόλο της Ελλάδας.
«Η επέκταση αυτή διευρύνει πραγματικά την εμβέλεια και τη σημασία της Ελλάδας στην περιοχή», υπογράμμισε.
Ο Κάθετος Διάδρομος εντάσσεται, σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, σε μια ευρύτερη στρατηγική αναδιάταξης των ενεργειακών ροών στην Ευρώπη και περιορισμού της εξάρτησης από τη ρωσική ενέργεια.
Η Αμερικανίδα πρέσβης κάλεσε, μάλιστα, τις κυβερνήσεις των βαλκανικών χωρών να κινηθούν με μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, ώστε να μην εξαρτώνται ενεργειακά «από κακόβουλους παράγοντες όπως η Ρωσία».
LNG, ExxonMobil και Chevron στο ενεργειακό παζλ
Η Κίμπερλι Γκιλφόιλ αναφέρθηκε εκτενώς και στις συμφωνίες για την προμήθεια αμερικανικού LNG, παρουσιάζοντας τη συνεργασία Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών ως ένα πλαίσιο που πλέον υπερβαίνει κατά πολύ το φυσικό αέριο.
Στο πλαίσιο αυτό, έκανε αναφορά στις συμφωνίες και στις επενδυτικές κινήσεις ενεργειακών ομίλων όπως η ExxonMobil και η Chevron, αλλά και στις πρωτοβουλίες που συνδέονται με τις πρώτες υπεράκτιες γεωτρήσεις στην Ελλάδα έπειτα από τέσσερις δεκαετίες.
Παράλληλα, υπενθύμισε τη συνεργασία Ελλάδας, Ηνωμένων Πολιτειών και Ουκρανίας για την τροφοδοσία της Οδησσού με αμερικανικό LNG μέσω του Κάθετου Διαδρόμου κατά την ενεργειακή κρίση που ακολούθησε τον πόλεμο.
«Η Ελλάδα από καταναλωτής γίνεται προμηθευτής»
Σύμφωνα με την Αμερικανίδα πρέσβη, η αλλαγή του ρόλου της Ελλάδας στον περιφερειακό ενεργειακό χάρτη είναι πλέον δομική.
«Η Ελλάδα έχει πλέον μεταμορφωθεί από ενεργειακός καταναλωτής σε ενεργειακός προμηθευτής για ολόκληρη την περιοχή», δήλωσε, αποδίδοντας στην Αθήνα πρωταγωνιστικό ρόλο στις νέες διασυνδέσεις φυσικού αερίου και στις ενεργειακές ροές προς τα Βαλκάνια και την ευρύτερη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Η γεωγραφική θέση της χώρας, οι υποδομές LNG και οι διασυνδέσεις με τις γειτονικές αγορές αποτελούν, κατά την αμερικανική προσέγγιση, βασικούς παράγοντες που μετατρέπουν την Ελλάδα από τελικό προορισμό ενεργειακών φορτίων σε πύλη εισόδου και διανομής προς την ευρωπαϊκή αγορά.
Αμερικανικό ενδιαφέρον για λιμάνια και ναυτιλία
Η κ. Γκιλφόιλ ανέδειξε παράλληλα το αυξανόμενο αμερικανικό επενδυτικό ενδιαφέρον για ελληνικές υποδομές, κάνοντας ειδική αναφορά στην επένδυση της Development Finance Corporation στο λιμάνι της Ελευσίνας.
Στάθηκε επίσης στις δυνατότητες περαιτέρω συνεργασίας στους τομείς των λιμένων, των logistics και της ναυτιλίας, επισημαίνοντας τη γεωστρατηγική αξία της Ελλάδας ως πύλης εισόδου ενέργειας και εμπορίου προς την ευρωπαϊκή ενδοχώρα.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις επαφές με κορυφαίους Έλληνες πλοιοκτήτες και στις συζητήσεις για την ασφάλεια των θαλάσσιων οδών και τη μεταφορά ενεργειακών φορτίων.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η επικείμενη άφιξη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα: δεν αποτελεί μόνο μια υψηλού επιπέδου διπλωματική επίσκεψη, αλλά έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ουάσιγκτον αντιμετωπίζει την Ελλάδα ως κρίσιμο κρίκο τόσο για την ενεργειακή ασφάλεια της Νοτιοανατολικής Ευρώπης όσο και για τη συνολικότερη στρατηγική της παρουσία στην περιοχή.