Η ΕΛ.Α.Σ. καλείται πλέον να αποφασίσει πώς θα αξιοποιήσει το δυναμικό ξεκίνημά της, καθώς η κατάκτηση της δεύτερης θέσης αυξάνει τις προσδοκίες αλλά και την πίεση για ένα πειστικό σχέδιο κυβερνητικής αλλαγής. Το στοίχημα για τον Αλέξη Τσίπρα είναι η διεύρυνση προς το πολιτικό Κέντρο, τους αναποφάσιστους και πολίτες που απομακρύνθηκαν από την κάλπη.
Τα ευρήματα της έρευνας αποτυπώνουν ισχυρό αίτημα πολιτικής αλλαγής: το 69,6% ζητά κυβερνητική αλλαγή, ενώ μόλις το 25,8% τάσσεται υπέρ μιας τρίτης θητείας για την κυβέρνηση Μητσοτάκη. Το κλίμα αυτό ενισχύει την αντιπολιτευτική ατζέντα της ΕΛ.Α.Σ., ιδιαίτερα στα ζητήματα διαφθοράς και λειτουργίας του κράτους.
Γιατί η ΕΛ.Α.Σ. πιέζει το ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ;
Η είσοδος της ΕΛ.Α.Σ. στο πολιτικό σκηνικό έχει μεταβάλει τις ισορροπίες στον χώρο της Κεντροαριστεράς. Η νέα πολιτική δύναμη ασκεί πίεση κυρίως στο ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ, διεκδικώντας το ακροατήριο που αναζητά εναλλακτική απέναντι στη Νέα Δημοκρατία, χωρίς να θέλει απαραίτητα επιστροφή στις παλιές κομματικές διαχωριστικές γραμμές.
Η Κεντροαριστερά, σύμφωνα με την ίδια ανάγνωση των δεδομένων, διαθέτει κοινωνική δεξαμενή σχεδόν αντίστοιχη με εκείνη της Κεντροδεξιάς. Παράλληλα, ενισχύεται το αίτημα για συνεργασίες, με την ΕΛ.Α.Σ. να εμφανίζεται ως η δύναμη που θα μπορούσε να αναλάβει ηγετικό ρόλο σε ένα ευρύτερο σχήμα και να εγγυηθεί τη συνοχή του.
Είναι ρεαλιστική μια μεγάλη συνεργασία της Κεντροαριστεράς;
Στην πράξη, μια άμεση και ευρεία σύμπραξη της ΕΛ.Α.Σ. με το ΠΑΣΟΚ και μικρότερα κόμματα του χώρου εμφανίζεται δύσκολη. Κόμματα όπως η Πλεύση Ελευθερίας, οι Δημοκράτες και το ΜέΡΑ25 έχουν ήδη δεχθεί σημαντική εκλογική πίεση από τη νέα κατάσταση, περιορίζοντας τα περιθώρια μιας περαιτέρω μετακίνησης δυνάμεων.
Για το επιτελείο Τσίπρα, η απάντηση δεν φαίνεται να βρίσκεται αποκλειστικά μέσα στην υπάρχουσα Κεντροαριστερά. Η στρατηγική στρέφεται προς τον χώρο του Κέντρου, αλλά και προς την «γκρίζα ζώνη» πολιτών που είχαν στηρίξει τη Νέα Δημοκρατία στις εκλογές του 2023, χωρίς σήμερα να εκφράζονται πολιτικά.
Πώς επιχειρεί ο Τσίπρας να προσεγγίσει τους αναποφάσιστους;
Η επιλογή είναι η πιο άμεση επαφή με την κοινωνία. Οι περιοδείες και οι διαδραστικές εκδηλώσεις της ΕΛ.Α.Σ. δίνουν βήμα σε πολίτες να μιλήσουν για την ακρίβεια, την καθημερινότητα, τις υπηρεσίες του κράτους και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν, θέτοντας ερωτήματα στον ίδιο τον Αλέξη Τσίπρα.
Η στόχευση είναι να διαμορφωθεί μια πιο πολυσυλλεκτική απεύθυνση, με κριτήριο όχι την παραδοσιακή πολιτική ταυτότητα κάθε πολίτη, αλλά τις ανάγκες και τις δυσκολίες που βιώνει. Στο επίκεντρο βρίσκεται και το κοινό που έχει αποστασιοποιηθεί από την πολιτική, το οποίο ο πρώην πρωθυπουργός επιχειρεί να επαναφέρει στην εκλογική διαδικασία.
Ποιο μοντέλο οργάνωσης προβάλλει η ΕΛ.Α.Σ.;
Η ΕΛ.Α.Σ. επιχειρεί να διαφοροποιηθεί από τις κλασικές κομματικές δομές, δίνοντας έμφαση σε πρόσωπα από την κοινωνία: επαγγελματίες, επιστήμονες και ανθρώπους με διακριτή παρουσία στον χώρο τους. Το μήνυμα είναι ότι η πολιτική δεν πρέπει να αναπαράγει αποκλειστικά στελέχη του «κομματικού σωλήνα».
Ωστόσο, η προσπάθεια αυτή συνυπάρχει με την αξιοποίηση έμπειρων στελεχών από το πολιτικό παρελθόν. Η πρόκληση για την ΕΛ.Α.Σ. είναι να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη για ανανέωση και στην ανάγκη πολιτικής εμπειρίας, ώστε η δυναμική της δεύτερης θέσης να μετατραπεί σε σταθερή κοινωνική και εκλογική επιρροή.