Οι ενδιάμεσες εκλογές στις Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα κρίνουν μόνο τις πολιτικές ισορροπίες στην Ουάσιγκτον. Το αποτέλεσμα της Τρίτης 3 Νοεμβρίου μπορεί να επηρεάσει άμεσα και τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την Τουρκία, τα εξοπλιστικά προγράμματα και την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ο Ντόναλντ Τραμπ αντιμετωπίζει μια κρίσιμη εκλογική δοκιμασία, καθώς οι Ρεπουμπλικανοί επιχειρούν να διατηρήσουν τον έλεγχο της Βουλής των Αντιπροσώπων και της Γερουσίας.
Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις καταγράφουν προβάδισμα των Δημοκρατικών στην πανεθνική πρόθεση ψήφου για το Κογκρέσο, χωρίς αυτό να προδικάζει την τελική κατανομή των εδρών.
Μια ενδεχόμενη επικράτηση των Δημοκρατικών σε ένα ή και στα δύο νομοθετικά σώματα θα περιόριζε τη δυνατότητα του Αμερικανού προέδρου να προωθεί ανεμπόδιστα τη νομοθετική του ατζέντα.
Για την Αθήνα, όμως, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται σε ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο ζήτημα, θα μπορούσε ένα διαφορετικό Κογκρέσο να βάλει φρένο στις εξοπλιστικές επιδιώξεις της Άγκυρας;
Τα F-35 της Τουρκίας και το μεγάλο παζάρι με τον Ερντογάν
Η πιθανή επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των αμερικανικών μαχητικών F-35 αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα στις σχέσεις Ουάσιγκτον και Άγκυρας.
Ο Τραμπ έχει εμφανιστεί διατεθειμένος να εξετάσει την πώληση των προηγμένων αεροσκαφών στην Τουρκία, παρά το γεγονός ότι η χώρα αποκλείστηκε από το πρόγραμμα το 2019, μετά την αγορά των ρωσικών πυραύλων S-400.
Η αμερικανική νομοθεσία, ωστόσο, εξακολουθεί να θέτει συγκεκριμένους περιορισμούς. Για να προχωρήσει η μεταβίβαση F-35 απαιτείται η εκπλήρωση όρων που συνδέονται με την απομάκρυνση των S-400 και την προστασία της αμερικανικής αμυντικής τεχνολογίας.
Ένα Κογκρέσο με ισχυρότερη παρουσία των Δημοκρατικών θα μπορούσε να εντείνει τον κοινοβουλευτικό έλεγχο και να δυσκολέψει πολιτικά μια συμφωνία Τραμπ–Ερντογάν.
Αυτό δεν σημαίνει αυτόματο αποκλεισμό της Τουρκίας, καθώς το Κογκρέσο διαθέτει συγκεκριμένες νομοθετικές αρμοδιότητες, ενώ ο πρόεδρος διατηρεί σημαντικές εξουσίες.
Το νέο μέτωπο με τους κινητήρες των τουρκικών KAAN
Υπάρχει, όμως, και ένα λιγότερο προβεβλημένο ζήτημα, με ιδιαίτερη σημασία για την ελληνική αεροπορική ισορροπία.
Πρόκειται για την προτεινόμενη πώληση περίπου 80 αμερικανικών κινητήρων F110, που προορίζονται για την ανάπτυξη των τουρκικών μαχητικών KAAN.
Εκλογές ΗΠΑ: Πόσο κοστίζει μια έδρα στο Κογκρέσο; Τα 11,6 δισ. δολάρια, ο Έλον Μασκ και οι χρηματοδότες που επηρεάζουν την πολιτικήnewpost.grΗ κυβέρνηση Τραμπ προώθησε τη διαδικασία ενημέρωσης του Κογκρέσου τον Ιούνιο, παρά τις αντιρρήσεις Αμερικανών βουλευτών.
Τον Ιούλιο κατατέθηκε πρόταση από εννέα μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων για την αποδοκιμασία της συγκεκριμένης πώλησης.
Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι οι αποφάσεις για τους τουρκικούς εξοπλισμούς δεν εξαρτώνται αποκλειστικά από τις προσωπικές σχέσεις Τραμπ και Ερντογάν.
Τι αλλάζει για την Ελλάδα και τις αμερικανικές βάσεις
Η Ελλάδα έχει ενισχύσει σημαντικά την αμυντική συνεργασία της με τις Ηνωμένες Πολιτείες, με επίκεντρο τη Σούδα, την Αλεξανδρούπολη και την απόκτηση προηγμένων αμερικανικών οπλικών συστημάτων.
Στις 8 Οκτωβρίου, το Reuters αποκάλυψε συμφωνία για ελληνικές αγορές αμερικανικού αμυντικού εξοπλισμού αξίας έως τεσσάρων δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Παράλληλα, η Αθήνα έχει εξασφαλίσει την αγορά 20 F-35, με δικαίωμα προμήθειας επιπλέον 20.
Μια αλλαγή των κοινοβουλευτικών συσχετισμών δεν ανατρέπει αυτομάτως αυτές τις συμφωνίες. Μπορεί, ωστόσο, να επηρεάσει τις μελλοντικές χρηματοδοτήσεις, τις αμυντικές προτεραιότητες και τον έλεγχο εξοπλιστικών συμφωνιών με άλλες χώρες.
Το ελληνοαμερικανικό λόμπι και η επόμενη ημέρα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η σύνθεση της επόμενης Βουλής των Αντιπροσώπων.
Η διακομματική ομάδα βουλευτών που ασχολείται με τα ελληνικά ζητήματα έχει στηρίξει πρωτοβουλίες για την αμυντική συνεργασία Ελλάδας–ΗΠΑ.
ΗΠΑ: Ρεκόρ συμμετοχής στις ενδιάμεσες εκλογές – 47,9 εκατ. Αμερικανοί έχουν ήδη ψηφίσει (Βίντεο)newpost.grΩστόσο, οι πρόσφατες διαφωνίες σχετικά με τους κινητήρες των KAAN ανέδειξαν τα όρια της διακομματικής συνεννόησης, ειδικά όταν οι επιλογές του Λευκού Οίκου συγκρούονται με τις επιφυλάξεις ορισμένων βουλευτών.
Για την Αθήνα, επομένως, δεν έχει σημασία μόνο πόσοι Ελληνοαμερικανοί θα εκλεγούν, αλλά και ποιοι θα συμμετέχουν στις κρίσιμες επιτροπές Εξωτερικών Υποθέσεων και Άμυνας.
Το στοίχημα για την Αθήνα
Το ενδεχόμενο πολιτικής ήττας του Τραμπ θα μπορούσε να δημιουργήσει νέες δυνατότητες διπλωματικών παρεμβάσεων για την Ελλάδα, χωρίς να εγγυάται ευνοϊκότερη αμερικανική στάση στα ελληνοτουρκικά.
Άλλωστε, οι σχέσεις των ΗΠΑ με την Τουρκία επηρεάζονται από το ΝΑΤΟ, τη Μέση Ανατολή, τη Ρωσία και ευρύτερους γεωπολιτικούς υπολογισμούς που υπερβαίνουν τις κομματικές αντιπαραθέσεις.
Το πραγματικό διακύβευμα για την ελληνική διπλωματία δεν είναι απλώς αν θα χάσει ο Τραμπ τον έλεγχο του Κογκρέσου, αλλά αν η Αθήνα θα μπορέσει να αξιοποιήσει τους νέους συσχετισμούς ώστε η αμερικανική πολιτική στην Ανατολική Μεσόγειο να στηρίζεται σε σταθερούς κανόνες και όχι αποκλειστικά στις προσωπικές συμφωνίες των ηγετών.
