Η δημοσκόπηση της Marc για το Πρώτο Θέμα είναι η τελευταία πριν τις καλοκαιρινές διακοπές και τα αποτελέσματα της δεν αλλάζουν το σκηνικό των τελευταίων μηνών αντιθέτως το σταθεροποιούν. Στην εκτίμηση εκλογικού αποτελέσματος η Νέα Δημοκρατία καταγράφει 30,8% έναντι 30,5% του Ιουνίου, με την ΕΛ.Α.Σ. του Αλέξη Τσίπρα στο 16,8% από 16,5% και το ΠΑΣΟΚ τρίτο στο 11% από 10,5%. Ακολουθούν η Ελληνική Λύση με 7,5%, η Ελπίδα για τη Δημοκρατία που υποχωρεί αισθητά στο 7,4% από 10,5%, το ΚΚΕ στο 6,7%, η Πλεύση Ελευθερίας στο 5,5% και η Φωνή Λογικής στο 3,5%. Σε έδρες η κατανομή δίνει 119 στην Νέα Δημοκρατία και 47 στην ΕΛΑΣ, με την αυτοδυναμία να είναι εκτός ορίζοντα.
Η παράσταση νίκης παραμένει ισχυρό όπλο της ΝΔ
Δύο στοιχεία έχουν μεγαλύτερη σημασία όμως. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης παραμένει με υπερδιπλάσιο ποσοστό πρώτος στην καταλληλότητα, ενώ σχεδόν δύο στους τρεις, στη λεγόμενη παράσταση νίκης, θεωρούν δεδομένη τη νίκη της ΝΔ στις επόμενες εκλογές. Και στον αντίποδα, η αντιπολίτευση δεν έχει διαμορφώσει ούτε ισχυρό αντίπαλο δέος ούτε σαφή εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης. Η παράσταση νίκης, με άλλα λόγια, δουλεύει ακόμη υπέρ του κυβερνώντος κόμματος, ακόμη κι όταν το ίδιο κινείται δέκα μονάδες κάτω από το 2023. Η έρευνα έγινε από τις 20 έως τις 23 Ιουλίου σε δείγμα 1.178 ψηφοφόρων.
Το μήνυμα για τον Σεπτέμβριο και η δύσκολη εξίσωση της αυτοδυναμίας
Για τον Σεπτέμβριο η εικόνα μεταφράζεται σε μια απλή παραδοχή, για την οποία στελέχη της Πειραιώς εκφράζουν προβληματισμό και θεωρούν τελικά δικαιολογημένη την απόφαση του πρωθυπουργού να μην οδηγήσει τη χώρα σε εκλογές το φθινόπωρο. Η πρωτιά δεν αμφισβητείται, η αυτοδυναμία όμως θέλει δουλειά μηνών και μια ΔΕΘ που θα πείσει και δεν θα εντυπωσιάσει πρόσκαιρα. Στην απέναντι πλευρά, ο κατακερματισμός της κεντροαριστεράς λειτουργεί ταυτόχρονα ως ασπίδα και ως εκκρεμότητα, γιατί όσο τα ποσοστά μοιράζονται σε τέσσερα και πέντε σχήματα, τόσο η επόμενη Βουλή θα μοιάζει με παζλ.
Η παράμετρος της αναθεώρησης
Σήμερα η Ολομέλεια ψηφίζει ονομαστικά επί των αναθεωρητέων άρθρων, με τη δεύτερη ψηφοφορία να ακολουθεί μετά τη θερινή ανάπαυλα. Το πολιτικό συμπέρασμα, ωστόσο, γράφτηκε ήδη από την τριήμερη συζήτηση. Ο Νίκος Ανδρουλάκης το είπε χωρίς περιστροφές, ότι δεν πρόκειται να δώσει πλειοψηφία 180 βουλευτών σε κανένα άρθρο χαρακτηρίζοντας τη στάση του θεσμική και όχι μικροκομματική. Η Χαριλάου Τρικούπη προτείνει αντιθέτως αναθεώρηση του άρθρου 110, ώστε από δω και πέρα τα τρία πέμπτα, δηλαδή οι 180 ψήφοι, να απαιτούνται υποχρεωτικά στη δεύτερη αναθεωρητική Βουλή.
Η αριθμητική των 180 και το αδιέξοδο του άρθρου 16
Η αριθμητική όμως με τις σημερινές πρόνοιες του Συντάγματος είναι αμείλικτη για ένα άρθρο στο οποίο συμφωνούν μέχρι στιγμής μόνο δύο κόμματα. Με τη σημερινή Βουλή να παραπέμπει το άρθρο 16 χωρίς 180, η επόμενη θα χρειαστεί αυξημένη πλειοψηφία τριών πέμπτων για να το αλλάξει. Ας κάνουμε μια προβολή στα στοιχεία της Marc. Οι 119 βουλευτές της ΝΔ, συν περίπου τριάντα που αναλογούν στο 11% του ΠΑΣΟΚ με τον ισχύοντα εκλογικό νόμο, δίνουν κάτι γύρω στις 150. Δηλαδή τριάντα ψήφους μακριά από το κατώφλι των 180, τη στιγμή που κανένα από τα υπόλοιπα κοινοβουλευτικά σχήματα, από την ΕΛΑΣ και το ΚΚΕ ως την Πλεύση, δεν δείχνει διάθεση να συνυπογράψει το άνοιγμα στα μη κρατικά πανεπιστήμια.
Το αφήγημα της ΝΔ και η απάντηση του ΠΑΣΟΚ
Η Νέα Δημοκρατία έχει ήδη λοιπόν ένα αφήγημα και θα το κρατήσει ζεστό ως τις κάλπες, ότι το ΠΑΣΟΚ, δεύτερη φορά σε δύο δεκαετίες, μπλοκάρει με τη στάση του τη λύση που το ίδιο λέει ότι υποστηρίζει προγραμματικά. Η απάντηση της Χαριλάου Τρικούπη είναι ότι δεν αρνείται το περιεχόμενο, αρνείται να δώσει λευκή επιταγή σε μια κυβέρνηση που δεν εμπιστεύεται. Έτσι όμως από τη μία είναι σα να παραδέχεται ότι πρώτο κόμμα στις επόμενες εκλογές δεν θα είναι το ΠΑΣΟΚ έστω και με μία ψήφο διαφορά αλλά η Νέα Δημοκρατία. Από την άλλη δεν απαντά τι θα συμβεί εάν το άθροισμα των βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας και του ΠΑΣΟΚ δεν φτάνει τον αριθμό των 180 ψήφων και ποιος θα πάρει την ευθύνη για την αδυναμία να αναθεωρηθεί ακόμη μια φορά το άρθρο 16.
Ο νόμος Πιερρακάκη, το άρθρο 16 και το νέο εκλογικό διακύβευμα
Μέχρι στιγμής η κόντρα Νέας Δημοκρατίας και ΠΑ.ΣΟ.Κ. είναι για τον νόμο Πιερρακάκη που το ΠΑΣΟΚ λέει ότι θέλει να καταργήσει. Όμως αν τελικά το άρθρο 16 δεν αναθεωρηθεί, ο νόμος Πιερρακάκη θα είναι η μόνη δυνατότητα που θα έχει η χώρα μας να λειτουργεί μη κρατικά πανεπιστήμια. Και αυτό στην πορεία προς τις εκλογές είναι κάτι που ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα χρεώνει στο ΠΑ.ΣΟ.Κ. και ταυτοχρόνως θα ζητεί και μια ισχυρή αυτοδυναμία προκειμένου να μην ακυρωθεί για 10 χρόνια η αναθεώρηση του Συντάγματος. Έτσι ο πρωθυπουργός κερδίζει ένα ακόμα διακύβευμα για τις εκλογές. Ο Νίκος Ανδρουλάκης από την άλλη δεν δίνει λευκή επιταγή για να αναθεωρηθούν με απλή πλειοψηφία άρθρα του Συντάγματος στην επόμενη Βουλή, κάτι για το οποίο διαφωνούσαν αρκετοί βουλευτές του ΠΑΣΟΚ, και διαχειρίζεται και τις εσωκομματικές αντιστάσεις που θα αντιμετώπιζε στην αναθεώρηση του άρθρου 16. Το ταμείο των εκλογών θα δείξει ποιος θα πιστωθεί και ποιος θα χρεωθεί τις κινήσεις που γίνονται σήμερα.