Σε νέο κύκλο αποσταθεροποίησης μπαίνει ο ΣΥΡΙΖΑ, την ώρα που η προαναγγελθείσα επιστροφή του Αλέξη Τσίπρα με νέο πολιτικό φορέα λειτουργεί πλέον ως καταλύτης ραγδαίων εξελίξεων στον ευρύτερο χώρο της Αριστεράς και της Κεντροαριστεράς.
Η διαγραφή του Παύλου Πολάκη από την Κοινοβουλευτική Ομάδα, με απόφαση του Σωκράτη Φάμελλου, δεν είναι απλώς ένα ακόμη επεισόδιο στον μακρύ εσωκομματικό εμφύλιο του ΣΥΡΙΖΑ. Είναι η εικόνα ενός κόμματος που συρρικνώθηκε, έχασε τον κεντρικό του ρόλο και τώρα κινδυνεύει να μετατραπεί σε πολιτικό υπόλειμμα της ίδιας της διαδρομής που το έφερε στην εξουσία.
Η ρήξη Φάμελλου – Πολάκη
Αφορμή για τη νέα έκρηξη στάθηκε η ανάρτηση του Παύλου Πολάκη, με την οποία επιτέθηκε ευθέως στον Σωκράτη Φάμελλο, ζητώντας άμεση σύγκληση της Πολιτικής Γραμματείας και της Κεντρικής Επιτροπής.
Ο βουλευτής Χανίων συνέδεσε την καθυστέρηση των κομματικών οργάνων με τις εξελίξεις γύρω από το υπό ίδρυση κόμμα Τσίπρα, αλλά και με τη δημόσια τοποθέτηση του Δημήτρη Χατζησωκράτη, ο οποίος φέρεται να πρότεινε ακόμη και συνέδριο για απόφαση ενσωμάτωσης του ΣΥΡΙΖΑ στο νέο σχήμα και μεταβίβαση της περιουσίας του κόμματος.
Ο Παύλος Πολάκης άφησε βαριά υπονοούμενα κατά του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ, διερωτώμενος τι υπηρετεί «με την αφωνία, την έλλειψη πρωτοβουλίας και την αναποφασιστικότητα».
Η απάντηση Φάμελλου ήταν άμεση και σκληρή. Μίλησε για «προσβλητική και επιθετική ανάρτηση», για «αισχρό υπονοούμενο» και ξεκαθάρισε ότι δεν μπορεί να ανεχθεί να θίγεται η πολιτική του ηθική και αξιοπρέπεια.
«Τόσος είσαι» – Η απάντηση Πολάκη
Η διαγραφή προκάλεσε την ειρωνική και οργισμένη αντίδραση του Παύλου Πολάκη, ο οποίος σημείωσε ότι «έσπασε παγκόσμιο ρεκόρ», καθώς –όπως είπε– τρεις πρόεδροι στη σειρά τον διαγράφουν από την Κοινοβουλευτική Ομάδα.
Ο βουλευτής Χανίων κατηγόρησε τον Σωκράτη Φάμελλο ότι ανέχεται στελέχη και βουλευτές που εμφανίζονται να έχουν ήδη μετακινηθεί πολιτικά προς άλλο κόμμα, ενώ διαγράφει εκείνον επειδή ζητά να συνεδριάσουν τα όργανα.
Η φράση «δυστυχώς τόσος είναι» αποτύπωσε το βάθος της προσωπικής και πολιτικής ρήξης, αλλά και την εικόνα πλήρους αποσύνθεσης στο εσωτερικό του κόμματος.
Το ρίσκο Τσίπρα
Στο κέντρο όλων των εξελίξεων βρίσκεται ο Αλέξης Τσίπρας. Το υπό ίδρυση κόμμα του πρώην πρωθυπουργού λειτουργεί ήδη ως πολιτικός μαγνήτης, αλλά ταυτόχρονα και ως μηχανισμός αποσύνθεσης για τον ΣΥΡΙΖΑ.
Το μεγάλο ρίσκο για τον Αλέξη Τσίπρα είναι προφανές: επιχειρώντας να ξαναχτίσει τον προοδευτικό χώρο γύρω από το δικό του πρόσωπο, κινδυνεύει να διαλύσει οριστικά το κόμμα που τον ανέδειξε, τον στήριξε και τον έφερε στην εξουσία.
Ο ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται πια μπροστά σε ένα υπαρξιακό δίλημμα: είτε θα διεκδικήσει αυτόνομη πορεία, είτε θα αποδεχθεί ότι ο ιστορικός του κύκλος κλείνει μέσα από μια νέα πολιτική ανασύνθεση με κέντρο τον Τσίπρα.
Οι ισορροπίες μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ
Στο εσωτερικό του κόμματος υπάρχουν πλέον δύο βασικές γραμμές.
Η πρώτη θεωρεί ότι ο ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να κατέβει αυτόνομα στις εκλογές, να υπερασπιστεί την πολιτική του υπόσταση και να μη μετατραπεί σε συμπλήρωμα κανενός νέου φορέα.
Η δεύτερη εκτιμά ότι χωρίς συνεννόηση με τον Αλέξη Τσίπρα δεν υπάρχει πραγματική προοπτική ανασύνθεσης του προοδευτικού χώρου.
Ο Παύλος Πολάκης, παρότι δεν απορρίπτει τη συζήτηση περί ενότητας, εμφανίζεται να επιμένει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορεί να αυτοκαταργηθεί. Από την άλλη πλευρά, στελέχη που βλέπουν θετικά το εγχείρημα Τσίπρα αντιμετωπίζουν το σημερινό κόμμα ως μεταβατικό σχήμα.
Αναταράξεις και στη Νέα Αριστερά
Οι εξελίξεις δεν περιορίζονται στον ΣΥΡΙΖΑ. Το υπό ίδρυση κόμμα Τσίπρα προκαλεί αναταράξεις και στη Νέα Αριστερά.
Η αποχώρηση του Φερχάτ Οζγκιούρ από την Κοινοβουλευτική Ομάδα και η παραίτηση του Αριστείδη Μπαλτά από το Πολιτικό Γραφείο δείχνουν ότι η συζήτηση για τον νέο φορέα λειτουργεί διαλυτικά και εκεί.
Η Έφη Αχτσιόγλου, με τη δήλωσή της ότι ο Αλέξης Τσίπρας έχει αντικειμενικά πρωταγωνιστικό ρόλο στη μάχη για την ανατροπή της Δεξιάς, έδωσε πολιτικό σήμα για τις διεργασίες που βρίσκονται σε εξέλιξη.
Το μήνυμα προς την κοινωνία
Το πρόβλημα για τον ΣΥΡΙΖΑ και συνολικά για την Αριστερά είναι ότι η κοινωνία δεν βλέπει σχέδιο. Βλέπει καβγάδες, προσωπικές στρατηγικές, διαγραφές, υπαινιγμούς, μετακινήσεις και έναν χώρο που συζητά περισσότερο για τον εαυτό του παρά για τα προβλήματα των πολιτών.
Η εικόνα είναι μιας πολιτικής Βαβέλ. Άλλοι μιλούν για ενότητα, άλλοι για αυτονομία, άλλοι για νέο κόμμα, άλλοι για συνέδριο διάλυσης και άλλοι για περιουσία, μηχανισμούς και κομματική κληρονομιά.
Σε μια περίοδο που η κοινωνία ζητά καθαρές απαντήσεις για ακρίβεια, μισθούς, υγεία, θεσμούς και δικαιοσύνη, ο χώρος της Αριστεράς εμφανίζεται βυθισμένος σε εσωτερικές συγκρούσεις.
Και αυτό είναι το πιο βαρύ πολιτικό μήνυμα: ο ΣΥΡΙΖΑ δεν κινδυνεύει μόνο από τον Τσίπρα, τον Πολάκη ή τον Φάμελλο. Κινδυνεύει από την αίσθηση ότι έχει πάψει να αφορά την κοινωνία.