Σε μια εποχή κατά την οποία η ελληνική κοινωνία μετασχηματίζεται, εξελίσσεται και παλεύει με σύνθετες κοινωνικές και δημογραφικές προκλήσεις, ξεπερασμένες από την πραγματικότητα απόψεις σκιαμαχούν εκ νέου σε μια ακόμη προσπάθεια επιβολής παρωχημένων δογμάτων στον δημόσιο διάλογο. Αυτή τη φορά αφορμή ήταν μια τοποθέτηση της Δόμνας Μιχαηλίδου στις 14 Μαΐου που κάποιοι την ανακάλυψαν δύο μήνες μετά. Το απόσπασμα από το Most Powerful Women Summit του Fortune Greece, που είχε τίτλο «Διαφορετικότητα και Inclusion», αναρτήθηκε ξανά στα social τα ξημερώματα της Τετάρτης, και χθες το μεσημέρι είχε ήδη μετατραπεί σε καταγγελία του Αντώνη Σαμαρά για «επιτομή της woke ατζέντας» και για «μεταλλαγμένη Νέα Δημοκρατία» που υπονομεύει «συνειδητά» την παραδοσιακή ελληνική οικογένεια. Για ακόμα μια φορά έρχεται στο προσκήνιο η βαθιά σύγκρουση ανάμεσα στη σύγχρονη πραγματικότητα και τον οπισθοδρομικό συντηρητισμό.
Η περιγραφή της πραγματικότητας δεν είναι ιδεολογική διακήρυξη
Τι είχε πει η υπουργός; Ότι δεν υπάρχει μία και μόνη ελληνική οικογένεια του μέλλοντος, ότι δεν μπορείς να ορίσεις ως την τυπική μορφή της τους δύο γονείς με τα τρία παιδιά, ότι έχουμε πολυδιάσπαση των νοικοκυριών και πάρα πολλές οικογένειες που δυστυχώς δεν έχουν παιδιά.
Δεν είναι ιδεολογική διακήρυξη αυτό. Είναι περιγραφή. Η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής δεν έχει την πολυτέλεια να απευθύνεται σε μια Ελλάδα που υπάρχει μόνο στα κάδρα του σαλονιού. Η απάντηση που έδωσε την Πέμπτη το πρωί στην ΕΡΤ ήταν η σωστή. Δήλωσε παιδί πυρηνικής οικογένειας, είπε ότι επέλεξε να φτιάξει τη δική της οικογένεια με τον άνδρα της και το παιδί της και ότι είναι βαθιά ευγνώμων σε αυτόν τον θεσμό. Πρόσθεσε όμως ότι δεν είναι υπουργός μόνο της δικής της οικογένειας. Είναι υπουργός της μονογονεϊκής, της τρίτεκνης, της πολύτεκνης, της θετής, της ανάδοχης, της οικογένειας με ένα παιδί. Άλλες ανάγκες έχει η μία, άλλες η άλλη.
Οι οικογένειες που ο νόμος ήδη αναγνωρίζει
Υπάρχει όμως και μια κατηγορία που κανείς δεν τόλμησε να ονομάσει στη χθεσινή αντιπαράθεση, και είναι ακριβώς αυτή που πυροδοτεί τα ανακλαστικά. Οι οικογένειες δύο γυναικών και δύο ανδρών.
Δεν είναι υπόθεση προσωπικής άποψης, είναι κείμενο νόμου. Ο νόμος 5089/2024 για την ισότητα στον πολιτικό γάμο ψηφίστηκε από τη Βουλή των Ελλήνων στις 15 Φεβρουαρίου 2024, δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Α΄ 27, επιτρέπει τον πολιτικό γάμο μεταξύ προσώπων του ίδιου φύλου και ανοίγει τον δρόμο για κοινή τεκνοθεσία στα έγγαμα ζευγάρια. Και για να κλείσει και η τελευταία υπεκφυγή, η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας τον έκρινε συνταγματικό.
Αυτές οι οικογένειες, λοιπόν, δεν είναι «τάση». Είναι ελληνικές οικογένειες με πλήρη δικαιώματα, με ληξιαρχικές πράξεις, με φορολογικές δηλώσεις, με παιδιά που πηγαίνουν σχολείο. Η υπουργός Οικογένειας είναι υπουργός και δική τους. Δεν θα μπορούσε να είναι κάτι άλλο χωρίς να παραβιάζει τον νόμο που ισχύει στην Ελλάδα και σε πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Από την πολιτική διαφωνία στην κοινωνική απαξίωση
Ο Αντώνης Σαμαράς τον καταψήφισε και από το βήμα της Βουλής είχε πει ότι ο γάμος των ομόφυλων δεν είναι ανθρώπινο δικαίωμα και ότι το νομοσχέδιο ανατρέπει θεμελιωδώς το οικογενειακό δίκαιο. Είχε κάθε δικαίωμα να το κάνει. Η ψηφοφορία όμως έγινε, ο νόμος πέρασε και η χώρα προχώρησε.
Το να επανέρχεται σήμερα με το λεξιλόγιο του «μεταλλαγμένου» δεν πλήττει την υπουργό. Πλήττει συμπολίτες μας. Πλήττει τη γυναίκα που μεγαλώνει μόνη της δύο παιδιά, τον άνδρα που πήρε ανάδοχο ένα παιδί που κανείς δεν ήθελε, το ζευγάρι που πέρασε πέντε κύκλους εξωσωματικής και δεν τα κατάφερε, τους παππούδες που μεγαλώνουν εγγόνια, τις δύο μητέρες που περιμένουν στην ίδια ουρά του παιδικού σταθμού με όλους τους άλλους.
Όλοι αυτοί μαθαίνουν ότι η οικογένειά τους είναι υποδεέστερη; Είναι προσβλητικό και είναι βαθιά άδικο.
Το δημογραφικό δεν λύνεται με πολιτισμικούς πολέμους
Το επιχείρημα του δημογραφικού φυσικά γυρίζει σαν μπούμερανγκ. Οι Έλληνες δεν κάνουν λιγότερα παιδιά επειδή μια υπουργός είπε τη λέξη inclusion σε ένα συνέδριο. Κάνουν λιγότερα παιδιά επειδή τα ενοίκια έχουν εκτοξευθεί, επειδή οι μισθοί δεν φτάνουν, επειδή οι βρεφονηπιακοί σταθμοί δεν επαρκούν, επειδή τα ωράρια τρώνε τη ζωή τους.
Το δημογραφικό είναι πρόβλημα στέγης, εισοδήματος και χρόνου. Δεν λύνεται με πολιτισμικούς πολέμους εισαγωγής.
Η πολιτική στόχευση και η πραγματική έννοια της οικογένειας
Ας πούμε και το προφανές. Ο κ. Σαμαράς είναι διαγραμμένος από την Κοινοβουλευτική Ομάδα της ΝΔ από τον Νοέμβριο του 2024 και ετοιμάζει εδώ και μήνες δικό του κόμμα. Ένα βίντεο δυόμισι μηνών έγινε καύσιμο για τη δεξιά ατζέντα που ετοιμάζεται.
Η οικογένεια όμως δεν είναι κρατικό πιστοποιητικό ούτε ιδεολογικό διαβατήριο. Είναι οι άνθρωποι που αποφασίζουν να φροντίσουν ο ένας τον άλλον. Η πολιτεία τους οφείλει στήριξη και την οφείλει σε όλους.
Είναι καιρός να συνειδητοποιήσουμε ότι η ισχύς μιας κοινωνίας δεν μετριέται από την ομοιομορφία των μελών της, αλλά από τη χωρητικότητα της αγκαλιάς της. Οι αφορισμοί περί «μετάλλαξης» και «woke κινδύνων» ανήκουν στο παρελθόν. Το μέλλον ανήκει σε μια Ελλάδα που αγκαλιάζει κάθε παιδί και κάθε γονέα, προσφέροντας ισονομία, σεβασμό, αξιοπρέπεια και συμπερίληψη σε όλες τις μορφές οικογένειας.