Την αναγκαιότητα καθιέρωσης ενός ενιαίου μητροπολιτικού σχεδιασμού για την αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προβλήματος στην Αττική υπογράμμισε ο Περιφερειάρχης Αττικής, Νίκος Χαρδαλιάς, μιλώντας στην εκδήλωση για τα 50 χρόνια από την ίδρυση του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων, στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
Όπως ανακοίνωσε, τις επόμενες εβδομάδες θα καταθέσει μια ολοκληρωμένη πρόταση για τη συγκρότηση ενιαίου μητροπολιτικού φορέα, ο οποίος θα συντονίζει τις παρεμβάσεις τόσο στο οδικό δίκτυο όσο και στις δημόσιες συγκοινωνίες, δηλώνοντας πως η Περιφερειακή Αρχή είναι έτοιμη να αναλάβει τον συντονιστικό αυτό ρόλο.
Η πρόταση Χαρδαλιά για ενιαία μητροπολιτική διακυβέρνηση στο Λεκανοπέδιο
Σκοπός της πρωτοβουλίας αυτής, όπως εξήγησε ο κ. Χαρδαλιάς, είναι να δημιουργηθεί ένας αποτελεσματικός μηχανισμός μητροπολιτικής διακυβέρνησης, ικανός να προβλέπει τις μελλοντικές ανάγκες μετακίνησης και να συντονίζει τις παρεμβάσεις σε ολόκληρο το Λεκανοπέδιο.
«Θα παρουσιάσουμε μια πρόταση για έναν φορέα που θα προβλέπει τις ανάγκες μετακίνησης, θα θέτει προτεραιότητες και θα συντονίζει τις παρεμβάσεις στο οδικό δίκτυο και στις δημόσιες συγκοινωνίες, με σαφείς αρμοδιότητες. Δεν μπορεί να συνεχιστεί η σημερινή κατάσταση, όπου οι αποφάσεις μοιράζονται σε πολλούς διαφορετικούς φορείς, χωρίς να υπάρχει ένας ενιαίος σχεδιασμός», τόνισε.
Ειδικότερα, κατά την τοποθέτησή του στη σημερινή εκδήλωση, ο Περιφερειάρχης Αττικής επισήμανε:
«Η Αττική εκπέμπει SOS. Και τις επόμενες εβδομάδες είμαστε έτοιμοι, σε συνεργασία με την επιστημονική κοινότητα και αξιοποιώντας τη συσσωρευμένη γνώση και εμπειρία των συγκοινωνιολόγων, να παρουσιάσουμε τη δική μας ολοκληρωμένη πρόταση. Δεν διεκδικούμε οφίτσια.
Εκείνο που λέμε είναι ότι πρέπει επιτέλους ένας φορέας να αναλάβει τον συντονισμό όλων, με επιστημονικά κριτήρια και τεκμηριωμένα δεδομένα. Χρειαζόμαστε μητροπολιτικό σχεδιασμό. Έναν φορέα που θα συντονίζει, χωρίς να υποκαθιστά όλους τους υπόλοιπους στη λήψη αποφάσεων. Όσο η Αττική αναπτύσσεται χωρίς συνολικό σχέδιο, τόσο πλησιάζουμε σε ένα αδιέξοδο».
Τα μεγάλα έργα και οι πιέσεις στο συγκοινωνιακό δίκτυο
Αναφερόμενος στις μεγάλες αναπτυξιακές παρεμβάσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη στο Λεκανοπέδιο, ο κ. Χαρδαλιάς σημείωσε ότι η δημιουργία νέων υποδομών, οι εκτεταμένες οικιστικές και επιχειρηματικές επενδύσεις, η ανάπτυξη του Ελληνικού και της Αθηναϊκής Ριβιέρας, καθώς και το Μητροπολιτικό Πάρκο «ΑΕΝΑΟΝ» στον Φαληρικό Όρμο, αυξάνουν κατακόρυφα τις απαιτήσεις για το ήδη κορεσμένο συγκοινωνιακό δίκτυο. Υπογράμμισε, δε, ότι κάθε μεγάλο έργο πρέπει εξαρχής να εντάσσεται σε έναν συνολικό σχεδιασμό που θα προβλέπει τον όγκο των μετακινήσεων και τις επιπτώσεις στις όμορες περιοχές.
«Όταν σχεδιάζουμε μια μεγάλη ανάπλαση ή μια νέα υποδομή, το πρώτο που πρέπει να γνωρίζουμε είναι πώς θα φτάνει εκεί ο κόσμος, ποιοι δρόμοι θα επιβαρυνθούν και ποιες συγκοινωνιακές γραμμές θα χρειαστεί να ενισχυθούν. Πρέπει να αποτυπώσουμε σε έναν ενιαίο χάρτη την Αττική των επόμενων δεκαετιών.
Να γνωρίζουμε πού θα αναπτυχθούν νέες κατοικίες, πού θα δημιουργηθούν θέσεις εργασίας, πού θα απαιτηθούν επεκτάσεις του μετρό, του προαστιακού και του δικτύου του ΟΑΣΑ, αλλά και ποιες πρόσθετες οδικές παρεμβάσεις θα χρειαστούν.
Εάν δεν συνδέσουμε όλα αυτά τα δεδομένα σε έναν ενιαίο σχεδιασμό, οι επιμέρους πρωτοβουλίες δεν θα μπορέσουν να δώσουν ουσιαστική λύση. Δεν μπορεί να έχουμε φαινόμενα όπου, για παράδειγμα, ο κάθε Υφυπουργός ο οποίος μπορεί να εκλέγεται σε μία περιοχή να επιχειρεί να μεταφέρει τις αστικές συγκοινωνίες εκεί, χωρίς να αντιλαμβανόμαστε ότι όλο αυτό θα πρέπει να εντάσσεται σε έναν συνολικό σχεδιασμό».
Το κυκλοφοριακό ως ζήτημα ποιότητας ζωής
Ο Περιφερειάρχης Αττικής στάθηκε ιδιαίτερα στις επιπτώσεις της κυκλοφοριακής συμφόρησης στην καθημερινότητα των πολιτών, τονίζοντας ότι η επίλυσή της συνιστά πρωτίστως ζήτημα ποιότητας ζωής και πολιτικής ευθύνης.
«Το κυκλοφοριακό είναι ο χρόνος που χάνει καθημερινά ένας εργαζόμενος πίσω από το τιμόνι, η αγωνία ενός γονιού να παραλάβει εγκαίρως το παιδί του από το σχολείο, η ταλαιπωρία που προκύπτει από τα εκατομμύρια μετακινήσεων.
Είναι δική μας πολιτική ευθύνη να κάνουμε αυτή την καθημερινότητα καλύτερη. Τα αυτονόητα δεν μπορεί να παραμένουν διαρκώς διεκδικούμενα. Ως εδώ. Εάν δεν πάρουμε τώρα τις αναγκαίες αποφάσεις, θα παραδώσουμε στις επόμενες γενιές μια Αττική που θα δυσκολεύεται ολοένα και περισσότερο να ανταποκριθεί στις ανάγκες της. Εάν όχι τώρα, πότε;» αναρωτήθηκε.
Κλείνοντας την ομιλία του, συνεχάρη τα μέλη του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων για την 50χρονη επιστημονική τους συμβολή, αναγνωρίζοντας τη σημασία της επιστημονικής τεκμηρίωσης στη χάραξη δημόσιων πολιτικών και σημειώνοντας ότι η τεχνογνωσία τους αποτελεί θεμέλιο για την πρόταση μητροπολιτικού συντονισμού της Περιφέρειας Αττικής.
Οι τοποθετήσεις Τζιτζικώστα και Ταχιάου
Από την πλευρά του, ο Ευρωπαίος Επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, Απόστολος Τζιτζικώστας, αναφέρθηκε στη σημασία των ευρωπαϊκών πόρων για τις ελληνικές υποδομές και εξήρε το έργο των συγκοινωνιολόγων:
«Το επάγγελμα του συγκοινωνιολόγου έχει μια ιδιαιτερότητα. Όταν η δουλειά γίνεται σωστά, κανείς δεν την προσέχει. Ο οδηγός δεν σκέφτεται ποιος σχεδίασε έναν οδικό κόμβο, ούτε ο επιβάτης ποιος κατάρτισε τα δρομολόγια.
Απλώς χρησιμοποιούν τις υποδομές και τα μέσα μεταφοράς και φτάνουν με ασφάλεια στον προορισμό τους. Εκεί ακριβώς, όμως, αποτυπώνεται η αξία της δουλειάς σας. Στα λεπτά που κερδίζει καθημερινά ένας εργαζόμενος ή στη δυνατότητα ενός ανθρώπου με αναπηρία να μετακινηθεί αυτόνομα, χωρίς να χρειάζεται βοήθεια».
Παράλληλα, αναφερόμενος στις ευρωπαϊκές προκλήσεις στον κλάδο των μεταφορών, ο κ. Τζιτζικώστας υπογράμμισε:
«Στόχος μας είναι έως το 2030 να μειώσουμε κατά 50% τους θανάτους και τους τραυματισμούς στους ευρωπαϊκούς δρόμους και έως το 2050 να περιορίσουμε κατά 90% τις εκπομπές των μεταφορών. Παράλληλα, η ψηφιακή μετάβαση και η τεχνητή νοημοσύνη μεταβάλλουν ήδη ριζικά τον τρόπο με τον οποίο ταξιδεύουμε».
Και κατέληξε: «Η ραχοκοκαλιά των ευρωπαϊκών υποδομών και μεταφορών είναι το Διευρωπαϊκό Δίκτυο Μεταφορών (TEN-T), με στόχο την ολοκλήρωση των έργων του έως το 2030. Πρόκειται για κορυφαία προτεραιότητα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, όπως αποτυπώνεται και στην πρότασή μας για τον νέο προϋπολογισμό των υποδομών και των μεταφορών, με διπλασιασμό των διαθέσιμων πόρων από τα 26 στα 52 δισεκατομμύρια ευρώ».
Τέλος, ο υφυπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Νίκος Ταχιάος, σημείωσε: «Όταν μιλάμε για συγκοινωνίες και κυκλοφορία οχημάτων, μιλάμε ουσιαστικά για την οργάνωση του χώρου. Κάθε νέος δρόμος, κάθε κυκλοφοριακή ρύθμιση αποτελεί μέρος ενός σύνθετου σχεδιασμού, στον οποίο καθοριστικό ρόλο πρέπει να έχει η επιστημονική γνώση και η ανθρώπινη κρίση.
Προσωπικά, θεωρώ ότι πρέπει να δώσουμε πολύ μεγαλύτερη έμφαση στις δημόσιες συγκοινωνίες. Όσους δρόμους και αν κατασκευάσουμε, δεν πρόκειται να λύσουμε το κυκλοφοριακό πρόβλημα. Η λύση δεν περιορίζεται στην προμήθεια περισσότερων λεωφορείων ή στην κατασκευή νέων γραμμών μετρό. Χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο σύστημα μεταφορών, το οποίο οι πολίτες θα εμπιστεύονται και θα εντάσσουν στην καθημερινότητά τους. Σταδιακά πρέπει να περιορίσουμε την εξάρτησή μας από το αυτοκίνητο, ιδιαίτερα στα κέντρα των πόλεων.
Σε αυτή την προσπάθεια, η συμβολή των συγκοινωνιολόγων είναι απολύτως απαραίτητη. Καμία τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να υποκαταστήσει τον ρόλο σας στην επιστημονική τεκμηρίωση των αποφάσεων και στην αποδοχή των αναγκαίων αλλαγών από την κοινωνία.
Σημασία έχει κάθε παρέμβαση που υλοποιείται να στηρίζεται στην επιστημονική γνώση και να παράγει ουσιαστικά αποτελέσματα προς όφελος των πολιτών».


