Η σημαντικότερη είδηση από την παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στη ΔΕΘ δεν ήταν μόνο οι εξαγγελίες. Ήταν η αποκάλυψη της στρατηγικής με την οποία θέλει να φτάσει στις εκλογές της άνοιξης του 2027.
Ο πρωθυπουργός γνωρίζει ότι μετά από σχεδόν οκτώ χρόνια διακυβέρνησης δεν μπορεί εύκολα να εμφανιστεί ξανά ως ο φορέας της αλλαγής. Η φθορά υπάρχει, η ακρίβεια πιέζει, η καθημερινότητα εξακολουθεί να παράγει δυσαρέσκεια και το αφήγημα της «νέας αρχής» δεν μπορεί να ειπωθεί για τρίτη συνεχόμενη εκλογική αναμέτρηση με την ίδια πειστικότητα.
Γι’ αυτό και αλλάζει το ερώτημα. Δεν ζητά πλέον από τους πολίτες να κρίνουν μόνο αν κυβέρνησε καλά. Τους καλεί να σκεφτούν τι θα συμβεί αν δεν κυβερνήσει ο ίδιος. Εδώ βρίσκεται όλο το πολιτικό σχέδιο, να μετατραπεί η φθορά της κυβέρνησης σε φόβο για την εναλλακτική.
Η επιμονή στην αυτοδυναμία, οι αναφορές σε «κυβερνήσεις ηττημένων», σε παζάρια και σε αστάθεια δεν είναι απλή ρητορική. Είναι η προσπάθεια να στηθεί εγκαίρως το δίλημμα της κάλπης: από τη μία μια γνωστή κυβέρνηση, με όλα τα βάρη της, και από την άλλη ένα κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο χωρίς καθαρό σχέδιο εξουσίας.
Ο Μητσοτάκης επιχειρεί έτσι να κάνει την αδυναμία της αντιπολίτευσης δικό του συγκριτικό πλεονέκτημα. Στην πραγματικότητα, η πιο χρήσιμη αντιπολίτευση για το Μέγαρο Μαξίμου είναι μια αντιπολίτευση πολυδιασπασμένη.
Το ΠΑΣΟΚ πιέζεται να απαντήσει με ποιον θα κυβερνήσει. Ο Τσίπρας αντιμετωπίζεται ως επιστροφή του 2015. Ο Σαμαράς ως δύναμη διάσπασης της κεντροδεξιάς. Και όλοι μαζί παρουσιάζονται ως ένα πολιτικό περιβάλλον που μπορεί να παράγει περισσότερη αβεβαιότητα παρά κυβερνητική λύση.
Γι’ αυτό και η επίθεση στον Σαμαρά ήταν τόσο σκληρή. Ο Μητσοτάκης δεν θέλει να δείξει ότι εκβιάζεται από τα δεξιά του. Προτιμά να ρισκάρει απώλειες προς τα δεξιά παρά να εγκαταλείψει το κέντρο, εκεί όπου θεωρεί ότι εξακολουθεί να κρίνεται η πρωθυπουργία.
Το ίδιο ισχύει και για τον Τσίπρα. Η επιστροφή του πρώην πρωθυπουργού προσφέρει στη ΝΔ έναν αντίπαλο τον οποίο γνωρίζει καλά. Το «rebranding» αντιμετωπίζεται ως παλιά συνταγή με καινούργια συσκευασία, γιατί το Μαξίμου θέλει να αναστήσει το παλιό δίλημμα «Μητσοτάκης ή Τσίπρας» ακόμη κι αν το πολιτικό σύστημα του 2027 δεν θα είναι εκείνο του 2019.
Αυτή η στρατηγική όμως έχει ένα όριο. Ο φόβος της αστάθειας μπορεί να συγκρατήσει ψηφοφόρους. Δεν μπορεί από μόνος του να εξαφανίσει την ακρίβεια, τα προβλήματα στέγασης, την κόπωση της εξουσίας ή την αίσθηση ότι μια κυβέρνηση έχει ολοκληρώσει τον πολιτικό της κύκλο.
Ο Μητσοτάκης, λοιπόν, δεν προσπαθεί απλώς να κερδίσει ξανά την εμπιστοσύνη. Προσπαθεί να κάνει την εναλλακτική να μοιάζει πιο επικίνδυνη από τη δική του φθορά. Και αυτό είναι ίσως το καθαρότερο πολιτικό μήνυμα της φετινής ΔΕΘ, όσο δυσκολότερο γίνεται να κερδίσεις με την ελπίδα, τόσο μεγαλύτερος γίνεται ο πειρασμός να κερδίσεις με τον φόβο της επόμενης ημέρας.