Τσίπρας, ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και η δύσκολη αριθμητική της επόμενης ημέρας. Γιατί άλλο πράγμα να κερδίζεις τις εκλογές και άλλο να βρίσκεις 151 ανθρώπους που αντέχουν να κάθονται στο ίδιο Υπουργικό Συμβούλιο.
Ας κάνουμε μια υπόθεση εργασίας. Και επειδή οι υποθέσεις δεν φορολογούνται ακόμη, ας είμαστε γενναιόδωροι.
Κερδίζει, λοιπόν, τις εκλογές ο Αλέξης Τσίπρας.
Πρώτο κόμμα, πανηγυρισμοί, δηλώσεις, αγκαλιές, χαμόγελα, οι γνωστές φράσεις περί «νέας σελίδας» και «μηνύματος του ελληνικού λαού».
Μόνο που υπάρχει μια μικρή λεπτομέρεια.
Δεν έχει αυτοδυναμία.
Και κάπου εκεί τελειώνουν τα ωραία και αρχίζει η αριθμητική.
Με ποιον θα κυβερνήσει;
Με τον ΣΥΡΙΖΑ;
Εδώ χρειάζεται μια κάποια φαντασία. Διότι ο Τσίπρας έχει φροντίσει να κρατήσει αποστάσεις από το παλιό του κόμμα, ενώ στο βιβλίο του δεν μπορεί να πει κανείς ότι μοίρασε συγχαρητήρια και ανθοδέσμες στους πρώην συντρόφους του.
Για να το πούμε στη γλώσσα του καφενείου, αρκετούς τούς έχει περάσει γενεές δεκατέσσερις.
Τι θα τους πει λοιπόν μετά τις εκλογές;
«Παιδιά, ξεχάστε τι έγραψα, περασμένα-ξεχασμένα, έχουμε μια κυβέρνηση να φτιάξουμε»;
Γίνεται.
Στην ελληνική πολιτική, άλλωστε, έχουν γίνει και δυσκολότερα.
Πάμε στο ΠΑΣΟΚ.
Εδώ αρχίζουν τα πραγματικά ωραία.
Ας υποθέσουμε ότι ο Τσίπρας τηλεφωνεί στον Νίκο Ανδρουλάκη και του προτείνει κυβέρνηση συνεργασίας.
Πριν συζητήσουν ποιος θα πάρει το Οικονομικών και ποιος το Εξωτερικών, καλό θα ήταν να μετρήσουν πρώτα πόσοι θα έχουν απομείνει στο ΠΑΣΟΚ μέχρι το τέλος της συζήτησης.
Γιατί μια συνεργασία με τον Τσίπρα είναι πολύ πιθανό να προκαλούσε σοβαρότατους κραδασμούς στο εσωτερικό του κόμματος.
Ένα τμήμα του ΠΑΣΟΚ θα μπορούσε να τη θεωρήσει πολιτική αυτοκτονία. Και κάποιοι, στελέχη αλλά κυρίως ψηφοφόροι, θα άρχιζαν ενδεχομένως να κοιτάζουν προς άλλες κατευθύνσεις.
Και μία από αυτές θα ήταν ασφαλώς η Νέα Δημοκρατία.
Πάμε τώρα στο ανάποδο σενάριο.
Κερδίζει τις εκλογές το ΠΑΣΟΚ.
Εδώ θα μου επιτρέψετε να μην προχωρήσω και στην υπόθεση της αυτοδυναμίας, διότι είπαμε να κάνουμε πολιτική ανάλυση, όχι επιστημονική φαντασία.
Άρα χρειάζεται κυβερνητικό εταίρο.
Ποιον;
Τον ΣΥΡΙΖΑ;
Βεβαίως.
Υπάρχει μόνο μια μικρή προϋπόθεση:
να έχει μπει πρώτα ο ΣΥΡΙΖΑ στη Βουλή!
Και ακόμη κι αν έχει μπει, πρέπει να διαθέτει τόσους βουλευτές ώστε μαζί με το ΠΑΣΟΚ να σχηματίζουν κυβέρνηση.
Δεν είναι ακριβώς λεπτομέρεια.
Πάμε λοιπόν στον Τσίπρα.
ΠΑΣΟΚ και Τσίπρας μαζί;
Γιατί όχι;
Μόνο που προηγουμένως θα χρειαστεί να δημιουργηθεί ένα ειδικό υπουργείο πολιτικής λήθης.
Διότι έχουν ειπωθεί τόσα μεταξύ τους, έχουν ανταλλάξει τέτοιες «φιλοφρονήσεις» —και μάλιστα εις την γαλλικήν— ώστε θα χρειαστεί αρκετή προσπάθεια για να εξηγηθεί στους ψηφοφόρους πώς εκείνος που μέχρι χθες ήταν περίπου η καταστροφή της χώρας έγινε σήμερα ο κατάλληλος άνθρωπος για να μοιραστούν το Υπουργικό Συμβούλιο.
Αλλά γι’ αυτά υπάρχει η μαγική λέξη της ελληνικής πολιτικής:
Πατρίδα!
Βλέπω από τώρα τη σκηνή.
Σοβαρά πρόσωπα. Ελληνικές σημαίες στο βάθος. Βαρύ ύφος.
Και η δήλωση:
«Οι διαφορές μας είναι γνωστές και παραμένουν. Όμως οι στιγμές είναι κρίσιμες. Η χώρα χρειάζεται σταθερότητα. Βάζουμε στην άκρη τις προσωπικές μας διαφορές και, για το καλό της πατρίδας, σφίγγουμε την καρδιά μας και αναλαμβάνουμε την ευθύνη».
Πάντα για την πατρίδα, φυσικά.
Ποτέ για τα υπουργεία.
Αυτά προκύπτουν στην πορεία.
Το πραγματικό πρόβλημα όμως πίσω από την πλάκα είναι σοβαρό.
Το πολιτικό σύστημα οδηγείται σε μια εποχή στην οποία μπορεί να είναι πολύ ευκολότερο να αναδειχθεί πρώτο κόμμα παρά να σχηματιστεί σταθερή κυβέρνηση.
Και τότε θα αποδειχθεί ότι οι σημερινές δημοσκοπικές συζητήσεις για το ποιος ανεβαίνει, ποιος πέφτει, ποιος περνάει δεύτερος και ποιος μπορεί να γίνει πρώτος είναι μόνο η μισή κουβέντα.
Η άλλη μισή αρχίζει το βράδυ των εκλογών.
Γιατί μπορεί ο Τσίπρας να κερδίσει.
Μπορεί να κερδίσει το ΠΑΣΟΚ.
Μπορεί να ανατραπούν οι σημερινοί συσχετισμοί.
Αλλά κάποιος πρέπει στο τέλος να κυβερνήσει.
Και για να κυβερνήσει χρειάζεται συμμάχους.
Εκτός αν ανακαλυφθεί μέχρι τότε ένας νέος κανόνας της πολιτικής αριθμητικής:
ένα κόμμα, 120 βουλευτές και 31… από την πατρίδα.
Έχουμε ακόμη δρόμο.
Και όλα αυτά, φυσικά, είναι σήμερα μόνο σενάρια.
Αλλά κρατήστε κάτι:
στις επόμενες εκλογές το μεγάλο ερώτημα ίσως να μην είναι ποιος θα κερδίσει. Θα είναι ποιος μπορεί να κυβερνήσει με ποιον — και κυρίως ποιος θα καταφέρει να εξηγήσει γιατί κυβερνά με εκείνον που μέχρι χθες έλεγε ότι αποκλείεται να κυβερνήσει.