Το τουρκολιβυκό μνημόνιο έχει προκαλέσει αναταράξεις στο πολιτικό σκηνικό, καθώς στελέχη και βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας διατυπώνουν αποκλίνουσες εκτιμήσεις για τους χειρισμούς της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, ενώ η αντιπολίτευση εξαπολύει πυρά κατά της κυβέρνησης.
Από τη μία πλευρά, ο Δημήτρης Καιρίδης κάνει λόγο ανοιχτά για «πολιτική ήττα». Ο Δημήτρης Καλογερόπουλος προκάλεσε θόρυβο με μια αιχμηρή τοποθέτηση, την οποία αργότερα ανασκεύασε. Από την άλλη, ο Άδωνις Γεωργιάδης και ο Παύλος Μαρινάκης προσπαθούν να αποκρούσουν την κριτική και να υπερασπιστούν την κυβερνητική στρατηγική.
Η επικύρωση της συμφωνίας από τη Βουλή της Λιβύης άνοιξε νέο γύρο πολιτικής αντιπαράθεσης. Ο Αντώνης Σαμαράς επιτέθηκε ευθέως σε Μητσοτάκη και Γεραπετρίτη, ενώ το ΠΑΣΟΚ και τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης καταγγέλλουν σοβαρή διπλωματική αποτυχία.
Με την απόφασή της στις 20 Οκτωβρίου, η Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης ανέτρεψε τις ισορροπίες που ίσχυαν μέχρι τότε με την ανατολική πλευρά της χώρας, η οποία στο παρελθόν είχε απορρίψει τη συμφωνία με την Τουρκία. Η ελληνική κυβέρνηση και η Ευρωπαϊκή Ένωση επιμένουν ότι το μνημόνιο παραβιάζει το Δίκαιο της Θάλασσας και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για τρίτα κράτη· ωστόσο, η πολιτική διάσταση της λιβυκής απόφασης προκαλεί έντονο προβληματισμό.
Γεωργιάδης: Δυσάρεστη εξέλιξη, αλλά όχι καταστροφή για την εθνική ασφάλεια
Ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, παραδέχθηκε την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου ότι η έγκριση της συμφωνίας από το Κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης είναι αρνητική εξέλιξη. Απέρριψε, όμως, την άποψη ότι πρόκειται για καταστροφικό πλήγμα στην εθνική ασφάλεια της Ελλάδας.
Σχολιάζοντας την κριτική του Δημήτρη Καλογερόπουλου, ο υπουργός εκτίμησε ότι ο βουλευτής της ΝΔ έσφαλε τόσο στο ύφος όσο και στην ουσία της τοποθέτησής του. Επέκρινε επίσης τον τρόπο με τον οποίο διεξάγεται η δημόσια συζήτηση για τόσο σοβαρά θέματα εξωτερικής πολιτικής.
Ιδιαίτερα αρνητική χαρακτήρισε ο κ. Γεωργιάδης και την ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, η οποία προκάλεσε αντιδράσεις επειδή κάλεσε Ελλάδα και Τουρκία σε διάλογο για τις θαλάσσιες διαφορές τους. Κατά τον ίδιο, όμως, μεγαλύτερο βάρος έχουν οι κινήσεις που δημιουργούν πραγματικά δεδομένα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ως παράδειγμα ανέφερε τη συμμετοχή της αμερικανικής Chevron στις έρευνες υδρογονανθράκων νότια της Κρήτης, υπογραμμίζοντας τη σημασία της αξιοποίησης ελληνικών αδειών σε περιοχές που αφορά το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Στάθηκε ακόμη στη στήριξη των ελληνικών θέσεων από την Αίγυπτο, το Ισραήλ και την Ευρωπαϊκή Ένωση, εκτιμώντας ότι η αποτίμηση της ελληνικής διπλωματίας πρέπει να λαμβάνει υπόψη το σύνολο των εξελίξεων και όχι μόνο την απόφαση της λιβυκής Βουλής.
Μαρινάκης: Διαφωνεί με τον χαρακτηρισμό της «ήττας»
Αποστάσεις από τις εκτιμήσεις περί πολιτικής ήττας κράτησε και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, μιλώντας στην εκπομπή «Συνδέσεις» του ΕΡΤnews: «Το τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι παράνομο και ανυπόστατο, όχι επειδή το λέει η κυβέρνηση, αλλά επειδή το λέει το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας».
Παραδέχθηκε ότι η εξέλιξη δεν είναι θετική, επέμεινε ωστόσο ότι η επικύρωση δεν μεταβάλλει τη νομική θέση της συμφωνίας. «Εγώ δεν λέω ότι είναι μια ευχάριστη εξέλιξη, αλλά είναι μια εξέλιξη η οποία δεν παράγει κανένα αποτέλεσμα», σημείωσε.
Για τους Δημήτρη Καιρίδη και Δημήτρη Καλογερόπουλο, επισήμανε ότι και οι δύο αναγνωρίζουν τον παράνομο χαρακτήρα του μνημονίου, ξεκαθαρίζοντας ότι ο ίδιος διαφωνεί με την ανάγνωση της εξέλιξης ως ήττας.
Υπενθύμισε, τέλος, τις συμφωνίες οριοθέτησης ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο, τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό και την ενίσχυση των Ενόπλων Δυνάμεων με Rafale και F-35, υποστηρίζοντας ότι η διεθνής θέση της Ελλάδας έχει ισχυροποιηθεί.
Καιρίδης: Πολιτική ήττα για την Ελλάδα – «Κατάπτυστη» η ανακοίνωση των ΗΠΑ
Διαφορετική ήταν η ανάγνωση του κοινοβουλευτικού εκπροσώπου της ΝΔ, Δημήτρη Καιρίδη, ο οποίος μίλησε στον Realfm την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου και χαρακτήρισε την επικύρωση πολιτική ήττα για την ελληνική πλευρά.
Ο πρώην υπουργός εκτίμησε ότι η στροφή της ανατολικής Λιβύης προς την Τουρκία είναι σοβαρή αρνητική εξέλιξη, δεδομένου ότι η Αθήνα είχε επενδύσει επί χρόνια στις σχέσεις με την πλευρά Χαφτάρ.
Ο κ. Καιρίδης ξεχώρισε τη νομική από την πολιτική πλευρά της συμφωνίας: η επικύρωση, όπως αναγνώρισε, δεν νομιμοποιεί το μνημόνιο, όμως η ενίσχυση της τουρκικής επιρροής στη Λιβύη διαμορφώνει νέα δεδομένα για την ελληνική εξωτερική πολιτική.
Με ιδιαίτερα αιχμηρό τόνο αναφέρθηκε στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, χαρακτηρίζοντας «κατάπτυστη» την ανακοίνωσή του και κατηγορώντας την αμερικανική διπλωματία για πολιτική ίσων αποστάσεων.
Προειδοποίησε, επίσης, ότι η Τουρκία ενισχύει συστηματικά την παρουσία της στη Λιβύη και σε άλλες περιοχές στρατηγικού ενδιαφέροντος και ότι η Αθήνα οφείλει να επανεξετάσει πλευρές της εξωτερικής της πολιτικής.
Καλογερόπουλος: «Κάπου αστοχήσαμε» με τον Χαφτάρ
Ο βουλευτής της ΝΔ Δημήτρης Καλογερόπουλος επανήλθε στη δήλωσή του «τον ήπιαμε», η οποία είχε προκαλέσει πολιτικές αντιδράσεις για το τουρκολιβυκό μνημόνιο, μιλώντας στον Νίκο Παναγιωτόπουλο και στον Alpha Radio 98,9.
Χαρακτήρισε ατυχή τη διατύπωσή του, επέμεινε όμως ότι η ελληνική πλευρά έκανε λάθος στους χειρισμούς της απέναντι στον Χαλίφα Χαφτάρ. «Σημαίνει ότι κάπου αστοχήσαμε σε σχέση με το πρόσωπο του Χαφτάρ. Αυτό ήταν», είπε, για να προσθέσει: «Κάτι έγινε λάθος λοιπόν. Μια αστοχία στο συγκεκριμένο θέμα».
Ο ίδιος ανέφερε ότι κανείς δεν τον πίεσε να ανασκευάσει τη δήλωσή του: «Κανένας δεν με πήρε τηλέφωνο».
Ως απάντηση της Αθήνας, πρότεινε άμεση επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια νότια και δυτικά της Κρήτης: «Θα πρέπει άμεσα να κάνουμε επέκταση νότια και δυτικά της Κρήτης στα 12 μίλια. Οπότε τελειώνει το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Γεια σας».
Απέφυγε, πάντως, να αποδώσει προσωπικές ευθύνες στον Γιώργο Γεραπετρίτη, υπογράμμισε την αυξανόμενη επιρροή της Τουρκίας στη Λιβύη και ζήτησε συνεννόηση των πολιτικών αρχηγών για κοινή εθνική στρατηγική.
Καραγκούνης – Φαραντούρης: Σφοδρή κόντρα για το τουρκολιβυκό – «Γνώριζε η ΕΥΠ για την κύρωση;»
Σε έντονη σύγκρουση για το τουρκολιβυκό μνημόνιο ενεπλάκησαν ο Κώστας Καραγκούνης της Νέας Δημοκρατίας και ο ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Νικόλας Φαραντούρης, με επίκεντρο τους κυβερνητικούς χειρισμούς και την επικύρωση της συμφωνίας από τη λιβυκή Βουλή.
Ο κ. Φαραντούρης κατηγόρησε την κυβέρνηση για διαδοχικούς αιφνιδιασμούς, συνδέοντας τις εξελίξεις στη Λιβύη με την Κάσο και τη Μονή Σινά. Έθεσε, μάλιστα, ευθέως το ερώτημα αν η ΕΥΠ είχε ενημερώσει το Μαξίμου ότι επίκειται η κύρωση του μνημονίου και, αν ναι, ποιες ενέργειες ακολούθησαν.
Μίλησε για «διπλωματική ήττα» και υποστήριξε ότι η Αθήνα έπρεπε να έχει ήδη επεκτείνει τα χωρικά ύδατα στα 12 ναυτικά μίλια νότια της Κρήτης, να έχει ξεκινήσει συνομιλίες για οριοθέτηση ΑΟΖ με την Κύπρο και να έχει προχωρήσει στην πόντιση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης.
Ο Κώστας Καραγκούνης απάντησε επικαλούμενος την ομόθυμη καταδίκη του παράνομου μνημονίου από την Ευρωπαϊκή Ένωση και υποστήριξε ότι η κύρωσή του δεν δημιουργεί νέα έννομα αποτελέσματα σε βάρος της Ελλάδας.
Έδωσε έμφαση στις συνομιλίες Ελλάδας – Αιγύπτου για την επέκταση της οριοθέτησης ΑΟΖ και στις ενεργειακές έρευνες της Chevron νότια της Κρήτης, τις οποίες παρουσίασε ως έμπρακτη υπεράσπιση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων.
Στη συζήτηση μπήκε και η δήλωση «Τον ήπιαμε» του βουλευτή της ΝΔ Δημήτρη Καλογερόπουλου, με τον κ. Καραγκούνη να θυμίζει ότι ο συνάδελφός του χαρακτήρισε στη συνέχεια ατυχή τη διατύπωσή του.
Πλεύρης: Η κύρωση του τουρκολιβυκού δεν δημιουργεί νέα τετελεσμένα – Προβληματισμός για τη στροφή της Ανατολικής Λιβύης
Στην εσωκομματική συζήτηση της ΝΔ για το τουρκολιβυκό μνημόνιο παρενέβη και ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, απορρίπτοντας την εκτίμηση του Δημήτρη Καιρίδη περί «πολιτικής ήττας». Μιλώντας στον ΣΚΑΪ το πρωί της Παρασκευής (23/10), υποστήριξε ότι η επικύρωση της συμφωνίας από τη λιβυκή Βουλή δεν δημιουργεί νέα τετελεσμένα σε βάρος της Ελλάδας.
«Προφανώς δεν θέλαμε να κυρωθεί το τουρκολιβυκό μνημόνιο και κάναμε έναν ολόκληρο αγώνα. Η κύρωσή του, όμως, δημιουργεί συνέπειες για την Ελλάδα; Η απάντηση είναι ότι δεν δημιουργεί συνέπειες», είπε, διαχωρίζοντας την πολιτική σημασία της απόφασης από τις νομικές της επιπτώσεις.
Σε έμμεση απάντηση προς τον Δημήτρη Καιρίδη, ο υπουργός σημείωσε ότι «πολιτική ήττα είναι όταν κάποιος κάνει ενέργειες που έχουν διεθνές αποτέλεσμα», επιμένοντας ότι το παράνομο μνημόνιο δεν αναγνωρίζεται ούτε από την Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε από χώρες της περιοχής, όπως η Αίγυπτος και το Ισραήλ.
Ο κ. Πλεύρης παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι η ενίσχυση της τουρκικής επιρροής στην Ανατολική Λιβύη προβληματίζει την Αθήνα, αφού αλλάζουν οι πολιτικές ισορροπίες σε μια περιοχή όπου η Ελλάδα είχε χτίσει σχέσεις με την πλευρά Χαφτάρ.
«Η Ανατολική πλευρά της Λιβύης, εκεί που ήταν σε μια πιο ισορροπημένη κατάσταση με Αίγυπτο και Ελλάδα, φαίνεται να πηγαίνει προς την πλευρά της Τουρκίας», επισήμανε.
Κλείνοντας, αναφέρθηκε στις προοπτικές ενεργειακών ερευνών νότια της Κρήτης με τη συμμετοχή αμερικανικών εταιρειών, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα συνεχίζει να προωθεί τον σχεδιασμό της στην Ανατολική Μεσόγειο. «Για εμάς δεν αλλάζει κάτι. Το βάζουμε, λοιπόν, στην πραγματική του διάσταση», κατέληξε.
Σαμαράς: Ευθεία επίθεση σε Μητσοτάκη και Γεραπετρίτη
Το ήδη φορτισμένο κλίμα επιβάρυνε η παρέμβαση του πρώην πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά, ο οποίος επιτέθηκε στην κυβέρνηση για την πορεία των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Κατά τον κ. Σαμαρά, η απόφαση της λιβυκής Βουλής εκθέτει τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη, αλλά και τον Κυριάκο Μητσοτάκη, επειδή εξακολουθεί να τον στηρίζει. Επανήλθε, επίσης, στην κριτική του για τη στρατηγική των «ήρεμων νερών» με την Τουρκία, λέγοντας: «Κι εμείς κοιμισμένοι, κολυμπάμε πάντα στα δήθεν ήρεμα νερά με την Τουρκία».
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης απάντησε ότι το παράνομο μνημόνιο δεν πρόκειται να εφαρμοστεί και άσκησε κριτική στον πρώην πρωθυπουργό.
ΠΑΣΟΚ: Αποτυχία διαρκείας και αίτημα για εξηγήσεις
Σκληρή κριτική άσκησε το ΠΑΣΟΚ, με τον Δημήτρη Μάντζο και τον Γιάννη Μανιάτη να χαρακτηρίζουν την επικύρωση του μνημονίου ιδιαίτερα αρνητική εξέλιξη για τα εθνικά συμφέροντα. Όπως υποστήριξαν τα δύο στελέχη της αξιωματικής αντιπολίτευσης, η απόφαση της λιβυκής Βουλής διαψεύδει τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις για θετική πορεία των διαπραγματεύσεων με τη Λιβύη. Ο Δημήτρης Μάντζος μίλησε για αποτυχία διαρκείας και ζήτησε από την κυβέρνηση να δώσει εξηγήσεις στη Βουλή και στην ελληνική κοινωνία, ενώ ο Γιάννης Μανιάτης ζήτησε ισχυρότερη ευρωπαϊκή αντίδραση. Παράλληλα, οι ευρωβουλευτές του ΠΑΣΟΚ προωθούν τη συζήτηση του θέματος στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Οι αντιδράσεις ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ, Ελληνικής Λύσης, ΝΙΚΗΣ και Πλεύσης Ελευθερίας
Αντιδράσεις για την επικύρωση του μνημονίου ήρθαν και από τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης.
Η Ρένα Δούρου του ΣΥΡΙΖΑ χαρακτήρισε την εξέλιξη αναμενόμενη συνέπεια των κυβερνητικών χειρισμών και μίλησε για σοβαρή αποτυχία της εξωτερικής πολιτικής. Οι ευρωβουλευτές Κώστας Αρβανίτης και Έλενα Κουντουρά ζήτησαν ευρωπαϊκές διπλωματικές πρωτοβουλίες και επανεξέταση της χρηματοδότησης προς τη Λιβύη.
Η Διαμάντω Μανωλάκου του ΚΚΕ υποστήριξε ότι η εξέλιξη διαψεύδει τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις πως οι διεθνείς συμμαχίες διασφαλίζουν τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας.
Ο πρόεδρος της Ελληνικής Λύσης, Κυριάκος Βελόπουλος, ζήτησε την παραίτηση της ηγεσίας του υπουργείου Εξωτερικών, επιρρίπτοντας στην κυβέρνηση την ευθύνη για τους χειρισμούς.
Ο πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ, Δημήτρης Νατσιός, έθεσε ερωτήματα για τη στρατηγική της Αθήνας απέναντι στον Χαφτάρ, ενώ η βουλευτής της Πλεύσης Ελευθερίας, Γεωργία Κεφαλά, κατηγόρησε την κυβέρνηση για παθητική στάση απέναντι στις εξελίξεις.
Από την πρώτη στιγμή, η ΕΛ.Α.Σ του Αλέξη Τσίπρα τόνισε σε ανακοίνωσή της ότι η εξέλιξη «δείχνει και την αποτυχία της εξωτερικής πολιτικής Μητσοτάκη όλα αυτά τα χρόνια: Απέτυχε να προλάβει την υπογραφή του παράνομου τουρκολιβυκού Μνημονίου, δεν κατάφερε να εξασφαλίσει ουσιαστική στήριξη από τους συμμάχους μας και ειδικά τις ΗΠΑ και την Γαλλία στην καταγγελία του και σήμερα εγκρίνεται και από το λιβυκό Κοινοβούλιο το τουρκολιβυκό μνημόνιο».
Με πληροφορίες από newpost.gr
