Η Ολομέλεια της Βουλής συζητά και ψηφίζει σήμερα το σχέδιο νόμου του υπουργείου Ανάπτυξης για την κύρωση της κρίσιμης Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου. Το συγκεκριμένο νομοθέτημα περιλαμβάνει όλες τις επείγουσες ρυθμίσεις για την άμεση ανάσχεση των φαινομένων αθέμιτης κερδοφορίας στην αγορά. Η πολιτική ηγεσία προωθεί αυτά τα μέτρα βασικό στόχο την προστασία των καταναλωτών από τις συνεχείς ανατιμήσεις. Το σχέδιο νόμου έλαβε ήδη την απαραίτητη έγκριση από την Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου μέσω της θετικής ψήφου της Νέας Δημοκρατίας. Το ΚΚΕ και η Νέα Αριστερά καταψήφισαν ξεκάθαρα τις προτεινόμενες διατάξεις κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Τα υπόλοιπα κόμματα της κοινοβουλευτικής αντιπολίτευσης διατήρησαν επιφυλάξεις για να εκφράσουν την τελική τους θέση κατά τη σημερινή συνεδρίαση. Η διαδικασία αναμένεται να προκαλέσει έντονες πολιτικές αντιπαραθέσεις.
Τα αυστηρά πρόστιμα και η διάρκεια ισχύος των μέτρων
Η κυβέρνηση ανακοίνωσε μια σειρά από παρεμβάσεις που προβλέπουν την επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους για κρίσιμους τομείς της οικονομίας. Τα νέα μέτρα καλύπτουν τα καύσιμα και 61 διαφορετικές κατηγορίες βασικών προϊόντων και ειδών καθημερινής χρήσης για όλα τα νοικοκυριά. Το νομοσχέδιο προβλέπει παράλληλα την επιβολή εξαιρετικά βαριών προστίμων που φτάνουν αναλογικά έως και τα 5 εκατομμύρια ευρώ για τους παραβάτες. Το υπουργείο αποφάσισε επίσης τη δημόσια γνωστοποίηση των ονομάτων των επιχειρήσεων που παραβιάζουν συστηματικά τον νόμο. Οι αρχές επιβάλλουν επιπλέον πρόστιμο έως 50.000 ευρώ σε περίπτωση παρεμπόδισης των ελέγχων ή απόκρυψης κρίσιμων στοιχείων. Το κράτος ορίζει τη διάρκεια ισχύος των μέτρων αυτών αυστηρά έως τις 30 Ιουνίου 2026. Η πολιτική ηγεσία διατηρεί το δικαίωμα να αναστείλει τις ρυθμίσεις με Υπουργική Απόφαση εάν εκλείψουν οι λόγοι εφαρμογής τους. Η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή αναλαμβάνει τον πλήρη επιχειρησιακό έλεγχο.
Το πλαφόν στα καύσιμα και οι ειδικές προβλέψεις για τα νησιά
Το νέο νομοθετικό πλαίσιο θέτει πλέον πολύ συγκεκριμένους περιορισμούς στο περιθώριο κέρδους για ολόκληρη την αγορά των υγρών καυσίμων. Το υπουργείο ξεκαθαρίζει το εξής: Οι εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών δεν μπορούν να επιβάλλουν ποσό μεγαλύτερο από 0,05 ευρώ ανά λίτρο πάνω από την τιμή προμήθειας από τα διυλιστήρια. Ο αυστηρός αυτός περιορισμός αφορά αποκλειστικά την αμόλυβδη βενζίνη 95 οκτανίων και το πετρέλαιο κίνησης. Η νομοθεσία θέτει αντίστοιχα ένα ανώτατο περιθώριο κέρδους 0,12 ευρώ ανά λίτρο για τα πρατήρια λιανικής κατά την πώληση προς τους καταναλωτές. Το υπουργείο εισάγει ωστόσο μια ειδική πρόβλεψη για όλες τις νησιωτικές περιοχές της χώρας. Οι πρατηριούχοι στα νησιά διατηρούν το δικαίωμα να προσθέσουν το επιπλέον κόστος διανομής στην τελική τιμή του προϊόντος. Η ρύθμιση αυτή προσπαθεί να ισορροπήσει την προστασία του καταναλωτή με το αυξημένο κόστος μεταφοράς στην ελληνική περιφέρεια.
Η προστασία των καταναλωτών και τα αγαθά διαβίωσης
Η κρατική παρέμβαση επεκτείνεται δυναμικά και στον εξαιρετικά ευαίσθητο τομέα της καθημερινής διατροφής των πολιτών. Το υπουργείο Ανάπτυξης απαγορεύει ρητά το μεικτό περιθώριο κέρδους να ξεπερνά τον μέσο όρο του 2025 για 61 βασικά αγαθά. Τα συγκεκριμένα προϊόντα θεωρούνται απολύτως απαραίτητα για την αξιοπρεπή διαβίωση και τη βασική διατροφή κάθε μέσου νοικοκυριού. Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί καλούνται να σαρώσουν την αγορά για να διασφαλίσουν την απόλυτη τήρηση των νέων αγορανομικών κανόνων. Οι καταναλωτές αναμένουν με τεράστιο ενδιαφέρον τα αποτελέσματα αυτών των κρατικών παρεμβάσεων στα ράφια των μεγάλων αλυσίδων σούπερ μάρκετ. Η κοινοβουλευτική διαδικασία κορυφώνεται σήμερα με τις κεντρικές τοποθετήσεις των εισηγητών των κομμάτων. Το κυβερνών κόμμα ευελπιστεί ότι η οριστική ψήφιση του νομοσχεδίου θα στείλει ένα σαφές μήνυμα κατά της αισχροκέρδειας. Το νέο πλαίσιο φιλοδοξεί να ανακουφίσει σημαντικά τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.