Το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη επεξεργάζεται νομοθετική ρύθμιση για να απαγορεύσει τη συστηματική διάθεση κλινών και θέσεων ύπνου σε διαμερίσματα που χρησιμοποιούνται ως κατοικίες, στοχεύοντας παράλληλα στην παράνομη υπεκμίσθωση. Το σχέδιο αφορά κυρίως ακίνητα σε μεγάλα αστικά κέντρα, με το πρόβλημα να εμφανίζεται εντονότερα στην Αττική.
Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης είχε προαναγγείλει την Πέμπτη παρέμβαση για τις μισθώσεις και υπεκμισθώσεις κατοικιών όπου συγκατοικούν δεκάδες μετανάστες. Την Παρασκευή δήλωσε ότι «η διάταξη για τα “υπνωτήρια” στο κέντρο της Αθήνας έχει βαθιά ανθρωπιστική διάσταση».
Η πρωτοβουλία επιδιώκει να περιορίσει τη μετατροπή διαμερισμάτων σε άτυπα «υπνωτήρια», καθώς και την εκμετάλλευση εκατοντάδων μεταναστών. Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑΠΕ-ΜΠΕ από πηγές του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, το πλαίσιο προβλέπει πρόστιμα που μπορούν να φτάσουν έως τις 10.000 ευρώ και, υπό όρους, προσωρινό ή οριστικό σφράγισμα των χώρων.
Πότε θα θεωρείται παράνομη η χρήση κατοικίας
Η προτεινόμενη διάταξη απαγορεύει τη συστηματική εκμίσθωση, υπεκμίσθωση ή παραχώρηση κλινών ή μεμονωμένων θέσεων ύπνου, με οποιοδήποτε τρόπο, σε ακίνητα που έχουν χρήση κατοικίας.
Ως θέση ύπνου ή κλίνη ορίζεται κάθε υποδομή που έχει διαμορφωθεί για διαμονή ή ανάπαυση. Στον ορισμό περιλαμβάνονται κρεβάτια, κουκέτες, στρώματα και κάθε άλλη αντίστοιχη κατασκευή.
Για να βεβαιωθεί παράβαση, θα πρέπει να συντρέχουν σωρευτικά τουλάχιστον τρία συγκεκριμένα στοιχεία. Μεταξύ αυτών είναι η διάθεση θέσεων ανά κλίνη, η συχνή ή περιοδική εναλλαγή των ατόμων που διαμένουν στον χώρο, η καταβολή άμεσου ή έμμεσου ανταλλάγματος και η διαμόρφωση ή χρήση του ακινήτου με χαρακτηριστικά συλλογικού καταλύματος ή εγκατάστασης μαζικής διαμονής.
Κίνδυνοι για υγεία, ασφάλεια και κατοίκους
Κατά το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, η πρακτική της λειτουργίας άτυπων «υπνωτήρια» γίνεται χωρίς την τήρηση υγειονομικών, πολεοδομικών και τουριστικών προδιαγραφών.
Η πρόταση συνδέει το φαινόμενο με κινδύνους για τη δημόσια υγεία και ασφάλεια, αλλά και με επιβάρυνση της καθημερινότητας των υπόλοιπων ενοίκων στις πολυκατοικίες. Επισημαίνει ακόμη ζητήματα φοροδιαφυγής και αθέμιτου ανταγωνισμού.
Από τη ρύθμιση εξαιρούνται ακίνητα που λειτουργούν νόμιμα ως τουριστικά καταλύματα ή έχουν υποβάλει την προβλεπόμενη γνωστοποίηση. Εξαιρούνται επίσης οι βραχυχρόνιες μισθώσεις που πραγματοποιούνται σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο.
Εκτός του πεδίου εφαρμογής μένουν και οι θεσμοθετημένες δομές, οι ξενώνες, τα οικοτροφεία και άλλες εγκαταστάσεις που παρέχουν υπηρεσίες σε αστέγους, εξαρτημένα άτομα ή πρόσωπα τα οποία φιλοξενούνται σε μονάδες ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης.
Έλεγχοι από ΑΑΔΕ, Οικονομική και Δημοτική Αστυνομία
Τους ελέγχους και τη βεβαίωση παραβάσεων προβλέπεται να αναλάβουν η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, η Οικονομική Αστυνομία, η Δημοτική Αστυνομία, οι πολεοδομικές υπηρεσίες και οι αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Τουρισμού.
Για τον μισθωτή, υπεκμισθωτή, παραχωρησιούχο, κάτοχο ή νομέα του ακινήτου που εκμεταλλεύεται, επιτρέπει ή διευκολύνει την απαγορευμένη χρήση, το διοικητικό πρόστιμο ορίζεται στις 10.000 ευρώ.
Πρόστιμο 5.000 ευρώ προβλέπεται για τον εκμισθωτή, εφόσον αποδειχθεί ότι γνώριζε για την απαγορευμένη χρήση και την ανέχθηκε, τη διευκόλυνε ή την επέτρεψε.
Σε περίπτωση που η δραστηριότητα συνεχιστεί μετά την κοινοποίηση πράξης διακοπής, επιβάλλεται επιπλέον πρόστιμο 1.000 ευρώ για κάθε ημέρα έως την πλήρη συμμόρφωση.
Διπλάσια πρόστιμα και σφράγιση σε υποτροπή
Αν διαπιστωθεί υποτροπή, το πρόστιμο διπλασιάζεται και προβλέπεται σφράγιση του ακινήτου. Σε δεύτερη υποτροπή, το ανώτατο όριο του προστίμου τριπλασιάζεται.
Η ρύθμιση προβλέπει επίσης την προσωρινή ή οριστική σφράγιση του χώρου, παράλληλα με τις διοικητικές κυρώσεις και την άμεση διακοπή της δραστηριότητας. Το μέτρο μπορεί να εφαρμοστεί όταν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για το δημόσιο συμφέρον και έκτακτη ανάγκη αποτροπής του.
Με κοινή υπουργική απόφαση αναμένεται να καθοριστούν οι τεχνικές και λειτουργικές προδιαγραφές, οι διαδικασίες ελέγχου και σφράγισης, ο τρόπος επιβολής και είσπραξης των προστίμων, καθώς και η διαδικασία υποβολής ενστάσεων.
