Με το φάκελο της υπόθεσης του ΟΠΕΚΕΠΕ να αναμένεται στη Βουλή τη Μεγάλη Δευτέρα, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο «ποιοι εμπλέκονται», αλλά κυρίως πώς θα κριθεί η ευθύνη τους και με ποια διαδικασία θα κινηθεί η Δικαιοσύνη.
Η δικογραφία περιλαμβάνει πολιτικά πρόσωπα με διαφορετικές ιδιότητες – εν ενεργεία υπουργούς, βουλευτές αλλά και πρώην κυβερνητικά στελέχη – γεγονός που ενεργοποιεί διαφορετικά συνταγματικά καθεστώτα.
Ποιοι μπαίνουν στο μικροσκόπιο
Στη λίστα περιλαμβάνονται:
- Εν ενεργεία υπουργοί
Κώστας Τσιάρας, Γιάννης Κεφαλογιάννης, Δημήτρης Βαρτζόπουλος - Εν ενεργεία βουλευτές (σύνολο 11)
Κώστας Σκρέκας, Κωνσταντίνος Καραμανλής, Παναγιώτης Μηταράκης, Μάξιμος Σενετάκης, Βασίλειος Βασιλειάδης, Χρήστος Μπουκώρος, Θεόφιλος Λεονταρίδης, Κατερίνα Παπακώστα (μαζί με τους τρεις υπουργούς) - Πρώην κυβερνητικά στελέχη
Σπήλιος Λιβανός (πρώην υπουργός)
Φωτεινή Αραμπατζή (πρώην υφυπουργός – νυν βουλευτής)
Δύο διαφορετικές «οδοί» για τη Δικαιοσύνη
Η μεταχείριση των εμπλεκομένων δεν είναι ενιαία. Χωρίζεται σε δύο βασικές κατηγορίες:
- Άρση ασυλίας (άρθρο 62 Συντάγματος)
Αφορά όσους φέρονται να ενήργησαν εκτός υπουργικών καθηκόντων.
- Η Βουλή καλείται να αποφασίσει για την άρση ασυλίας
- Αν εγκριθεί → η υπόθεση περνά απευθείας στην τακτική Δικαιοσύνη
- Η Βουλή δεν εμπλέκεται περαιτέρω
Σε αυτή την κατηγορία εντάσσονται και οι 11 βουλευτές, ακόμη και όσοι σήμερα είναι υπουργοί, εφόσον οι πράξεις τους δεν συνδέονται με υπουργική ιδιότητα.
- Ευθύνη υπουργών (άρθρο 86 Συντάγματος)
Αφορά πράξεις που τελέστηκαν κατά την άσκηση υπουργικών καθηκόντων.
- Εξετάζεται το ενδεχόμενο σύστασης προανακριτικής επιτροπής
- Εναλλακτικά, ενεργοποιείται δικαστικό συμβούλιο
- Πρόκειται για πιο σύνθετη και πολιτικά φορτισμένη διαδικασία
Εδώ εντάσσονται οι περιπτώσεις Λιβανού και Αραμπατζή.
Τα 3 φίλτρα για να στοιχειοθετηθεί αδίκημα
Η ουσία της υπόθεσης θα κριθεί στην ποινική αξιολόγηση. Σύμφωνα με νομικές εκτιμήσεις, για να υπάρξει ποινική ευθύνη πρέπει να συντρέχουν σωρευτικά:
- Να έχει πραγματοποιηθεί πληρωμή από τον ΟΠΕΚΕΠΕ
- Η πληρωμή να είναι παράνομη
- Να υπάρχει γνώση της παρανομίας από αυτόν που παρενέβη
Χωρίς αυτά τα στοιχεία, μια παρέμβαση μπορεί να θεωρηθεί πολιτικά επιλήψιμη (π.χ. ρουσφετολογική), αλλά όχι ποινικά κολάσιμη.
Ο ρόλος της Βουλής και τα όρια
Η Βουλή δεν αποφαίνεται επί της ενοχής, αλλά:
- αξιολογεί αν υπάρχουν ενδείξεις για περαιτέρω διερεύνηση
- διευκολύνει ή όχι τη Δικαιοσύνη (μέσω άρσης ασυλίας)
Σε περιπτώσεις αμφιβολίας, η τάση είναι σαφής:
Η υπόθεση οδηγείται στη Δικαιοσύνη για πλήρη διερεύνηση
Το επόμενο βήμα
Εφόσον η δικογραφία φτάσει εγκαίρως:
- θα ανακοινωθεί επισήμως τη Μεγάλη Δευτέρα
- θα κινηθούν άμεσα οι διαδικασίες στη Βουλή
- θα καθοριστεί το πλαίσιο των πολιτικών και ποινικών εξελίξεων
Παράλληλα, εκκρεμεί και ο καθορισμός της προ ημερησίας συζήτησης, που αναμένεται να δώσει τον πολιτικό τόνο της υπόθεσης.