Στην Άγκυρα στρέφονται σήμερα τα βλέμματα καθώς το μεσημέρι Μητσοτάκης και Ερντογάν θα ανταλλάξουν συμβολικές χειραψίες με προσδοκίες και αβεβαιότητες. Tο τετ α τετ των δύο ηγετών, στο πλαίσιο του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας, έρχεται να δοκιμάσει αν το κλίμα ηρεμίας των τελευταίων δυόμισι ετών μπορεί να μετατραπεί σε πιο σταθερό έδαφος.
Στόχος της Αθήνας είναι η διατήρηση των ανοικτών διαύλων, αποφυγή κρίσεων, σταθερή επιμονή στο μοναδικό ζήτημα που αναγνωρίζει ως προς επίλυση αλλά και την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Η Άγκυρα, από την πλευρά της, έχει τα δικά της μηνύματα να εκπέμψει, τόσο προς το εσωτερικό της όσο και προς τη διεθνή κοινότητα. Ανάμεσα σε διπλωματικές διατυπώσεις και πολιτικές ισορροπίες, η σημερινή συνάντηση λειτουργεί ως βαρόμετρο: θα παραμείνει η ελληνοτουρκική σχέση σε τροχιά αποκλιμάκωσης ή θα επανέλθουν τα σύννεφα που συχνά σκιάζουν το Αιγαίο;
Το μεσημέρι το τετ α τετ Μητσοτάκη – Ερντογάν – Το χρονοδιάγραμμα
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να αναχωρήσει για την Άγκυρα για να συναντηθεί με τον Τούρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στις 15:15, ώρα Ελλάδας. Στη συνέχεια θα συνεδριάσει το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας.
Όπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές, παρόλο που δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή σύγκλιση για την εκκίνηση της συζήτησης για τη διευθέτηση της μοναδικής διαφοράς Ελλάδας – Τουρκίας, που μπορεί να αχθεί ενώπιον διεθνούς δικαιοδοσίας, δηλαδή της οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο, η Αθήνα προσβλέπει σε μια εποικοδομητική συζήτηση και στη διατήρηση του κλίματος ηρεμίας στις διμερείς σχέσεις. Εξάλλου, τονίζουν οι ίδιες πηγές, το κλίμα αυτό έχει οδηγήσει σε σημαντικά κεκτημένα τα τελευταία δυόμισι χρόνια, όπως:
- Τη μείωση της παραβατικότητας στον αέρα,
- Την καλύτερη συνεργασία με την Τουρκία στο Μεταναστευτικό και τη συνολική μείωση των ροών,
- Τη διευκόλυνση της χορήγησης βίζας σύντομης διάρκειας για τους Τούρκους πολίτες και τις οικογένειές τους σε 12 νησιά του Αιγαίου
- Την εμβάθυνση του διμερούς εμπορίου.
Η πρώτη συνάντηση του πρωθυπουργού με τον Πρόεδρο της Τουρκίας ύστερα από ενάμιση χρόνο -η τελευταία συνάντησή τους πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2024 στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη- και η συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας είναι σημαντικές και αναμένεται να υπογραμμίσουν την αναγκαιότητα των ανοικτών διαύλων για την αποφυγή κρίσεων και την αποκλιμάκωση εντάσεων.
Επαφές Γεραπετρίτη – Φιντάν
Στη συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Ταγίπ Ερντογάν πριν από την έναρξη της 6ης Συνόδου του Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας, θα συμμετάσχουν οι υπουργοί Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και Χακάν Φιντάν και οι διπλωματικοί σύμβουλοι των δύο ηγετών, ο πρέσβης Μίλτον Νικολαΐδης και ο Ακίφ Τσαγατάι Κιλίτς. Οι δύο ηγέτες αναμένεται να προχωρήσουν σε επισκόπηση των διμερών σχέσεων και να συζητήσουν περιφερειακά και διεθνή ζητήματα.
Αθήνα και Άγκυρα συμμερίζονται την άποψη ότι τα ζητήματα που αφορούν τις δύο χώρες θα πρέπει να συζητούνται σε διμερές επίπεδο και ότι η βελτίωση του κλίματος στις διμερείς σχέσεις είναι προς όφελος της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή, επισημαίνουν οι κυβερνητικές πηγές.
Οι υπουργοί που συνοδεύσουν τον πρωθυπουργό είναι: Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, Υποδομών και Μεταφορών Χρήστος Δήμας, Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφία Ζαχαράκη, Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Γιάννης Κεφαλογιάννης, Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης, Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη και ο υφυπουργός Εξωτερικών Χάρης Θεοχάρης.
Κοινές δηλώσεις Μητσοτάκη -Ερντογάν στις 17:00
Μετά τη συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας, οι δύο ηγέτες θα κάνουν δηλώσεις στον Τύπο (στις 17:00, ώρα Ελλάδας). Θα ακολουθήσει δείπνο που παραθέτει ο Πρόεδρος της Τουρκίας προς τιμήν του Έλληνα πρωθυπουργού και της ελληνικής αντιπροσωπείας.
Και ο Οικουμενικός Πατριάρχης στο δείπνο
Στο δείπνο θα παρακαθήσει και ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, ύστερα από πρόσκληση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Σύμφωνα με ανακοίνωση του Οικουμενικού Πατριαρχείου κατά την επίσκεψή του στην ‘Αγκυρα ο Παναγιώτατος θα συνοδεύεται από τον επίσης προσκεκλημένο Σεβ. Μητροπολίτη Γέροντα Χαλκηδόνος κ. Εμμανουήλ.
Τουρκικός Τύπος για τετ α τετ Μητσοτάκη – Ερντογάν
Πώς «διαβάζει» η Akşam τη συνάντηση
Το δημοσίευμα της τουρκικής εφημερίδας Akşam παρουσιάζει την συνάντηση, ως «κρίσιμη σύνοδος κορυφής», με έμφαση όχι μόνο στα ελληνοτουρκικά ζητήματα – Αιγαίο, Ανατολική Μεσόγειο, Κύπρο, υφαλοκρηπίδα – αλλά και στη συνολική αναβάθμιση των διμερών σχέσεων. Η εφημερίδα επιλέγει να αναδείξει πρωτίστως το πλαίσιο συνεργασίας και όχι την αντιπαράθεση. Η αναφορά στη 6η Σύνοδο του Συμβουλίου Υψηλού Επιπέδου Συνεργασίας λειτουργεί ως μήνυμα θεσμικής κανονικότητας: οι δύο χώρες δεν συναντώνται εκτάκτως λόγω κρίσης, αλλά στο πλαίσιο μιας δομημένης διαδικασίας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στα οικονομικά στοιχεία. Η Akşam προβάλλει ξεκάθαρα τον στόχο αύξησης του διμερούς εμπορίου στα 10 δισεκατομμύρια δολάρια, παραθέτοντας συγκεκριμένα νούμερα:
- 5,4 δισ. δολάρια τουρκικές εξαγωγές προς την Ελλάδα (2025)
- 1,3 δισ. δολάρια εισαγωγές από την Ελλάδα
- 6,7 δισ. δολάρια συνολικός όγκος εμπορίου
Η επιλογή αυτών των στοιχείων δεν είναι τυχαία. Η οικονομική διάσταση προβάλλεται ως «ασφαλές πεδίο» συνεργασίας, σε αντίθεση με τα γεωπολιτικά ζητήματα που παραμένουν ευαίσθητα. Η εφημερίδα επιχειρεί να δημιουργήσει την εικόνα μιας σχέσης που μπορεί να εμβαθύνει πρακτικά, ανεξάρτητα από τις διαφορές.
«Ο διάλογος είναι ο πρωτεύων στόχος»
Η φράση αυτή λειτουργεί ως κεντρικός άξονας του ρεπορτάζ. Η Akşam επισημαίνει ότι ακόμη και η ελληνική πλευρά δίνει προτεραιότητα στη διατήρηση ανοικτών διαύλων επικοινωνίας. Ταυτόχρονα, η αναφορά στον Χακάν Φιντάν και τον χαρακτηρισμό «ιστορική ευκαιρία για διαρκή λύση στο Αιγαίο» προσδίδει βαρύτητα στη διπλωματική συγκυρία. Ωστόσο, η εφημερίδα φροντίζει να μεταφέρει και την ελληνική «κόκκινη γραμμή», σημειώνοντας ότι ο Μητσοτάκης «δεν θα κάνει παραχωρήσεις». Αυτό δείχνει ότι το ρεπορτάζ επιχειρεί να ισορροπήσει μεταξύ αισιοδοξίας και ρεαλισμού.
Η αναφορά σε ζητήματα όπως: Η μετανάστευση στο Αιγαίο, Η NAVTEX, Οι περιφερειακές και παγκόσμιες εξελίξεις, δείχνει ότι το πλαίσιο της συνάντησης δεν περιορίζεται σε διμερή ζητήματα, αλλά εντάσσεται σε ευρύτερη γεωπολιτική ατζέντα.