Σε μια κρίσιμη στιγμή για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν συναντήθηκαν στην Άγκυρα, επιχειρώντας όχι μόνο να διατηρήσουν ανοικτούς τους δίαυλους διπλωματικού διαλόγου, αλλά και να δώσουν πνοή στη συνεργασία ανάμεσα στις δύο χώρες. Η συνάντηση, που διήρκεσε περίπου μιάμιση ώρα, χαρακτηρίστηκε από τις δύο πλευρές ως ειλικρινής και ουσιαστική, με στόχο τη βελτίωση του κλίματος και την ενίσχυση της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.
Οι ηγέτες προχώρησαν σε μια εκτενή επισκόπηση των διμερών σχέσεων, επισημαίνοντας ότι η διατήρηση ανοικτής επικοινωνίας είναι προς όφελος τόσο της Ελλάδας όσο και της Τουρκίας. Η κοινή δέσμευση για συνέχιση της συνεργασίας περιλαμβάνει τομείς όπως το εμπόριο, όπου έχει τεθεί στόχος να επιτευχθεί έως και 10 δισ. ευρώ κύκλος εργασιών, όπως αναφέρθηκε σε δηλώσεις μετά τη συνάντηση. Παράλληλα τονίστηκε η ανάγκη για κοινή αντιμετώπιση περιφερειακών προκλήσεων, όπως οι ροές παράτυπης μετανάστευσης και η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η κοινή Διακήρυξη Φιλίας και Καλής Γειτονίας, που αποτελεί συνέχεια της Διακήρυξης των Αθηνών του 2023, επαναβεβαίωσε τη δέσμευση για ειρηνική συνύπαρξη, αμοιβαίο σεβασμό και επέκταση της συνεργασίας σε τομείς όπως ο τουρισμός και η καταπολέμηση της μετανάστευσης.
Μητσοτάκης: «Ώρα να αρθεί κάθε απειλή»
Από ελληνικής πλευράς, ο πρωθυπουργός περιέγραψε την παρουσία του στην Άγκυρα ως επιβεβαίωση της αξίας του διαλόγου και της διαχείρισης των διαφορών «χωρίς κρίσεις και εντάσεις», με οδηγό το διεθνές δίκαιο. Έθεσε ευθέως το casus belli, καλώντας την Τουρκία να άρει την απειλή πολέμου που συνδέεται με το δικαίωμα επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων. «Είναι ώρα να αρθεί κάθε απειλή», δήλωσε χαρακτηριστικά, θέτοντας το ρητορικό ερώτημα: «Αν όχι τώρα, πότε;».
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών είναι «η μόνη διαφορά» που θα μπορούσε να οδηγηθεί σε διεθνή δικαιοδοσία, στη βάση του Δικαίου της Θάλασσας, διατηρώντας έτσι τη γνωστή ελληνική γραμμή περί μοναδικής διαφοράς μεταξύ των δύο χωρών.
Η απάντηση για τη Θράκη
Η αναφορά Ερντογάν σε «τουρκική μειονότητα» προκάλεσε την πιο καθαρή δημόσια απάντηση του Μεγάρου Μαξίμου. Ο Μητσοτάκης επανέλαβε ότι το καθεστώς ορίζεται απολύτως από τη Συνθήκη της Λωζάννης και ότι στη Θράκη πρόκειται για μουσουλμανική θρησκευτική μειονότητα, «χωρίς περιθώρια παρερμηνειών». Ταυτόχρονα, επιχείρησε να ρίξει γέφυρες, σημειώνοντας ότι τόσο η μουσουλμανική μειονότητα στην Ελλάδα όσο και η ελληνική μειονότητα στην Τουρκία μπορούν να λειτουργήσουν ως δίαυλοι φιλίας, προσπαθώντας να μετατρέψει ένα «αγκάθι» σε ευκαιρία.
Μετανάστευση και περιφερειακά θέματα
Στο μεταναστευτικό, ο Μητσοτάκης ανέφερε ότι οι ροές στο Αιγαίο έχουν μειωθεί κατά 60%, ενώ υπάρχει περιθώριο περαιτέρω αποκλιμάκωσης. Το θέμα συνδέθηκε και με πρόσφατο θαλάσσιο δυστύχημα στο ανατολικό Αιγαίο. Στην περιφερειακή ατζέντα, οι δύο ηγέτες τοποθετήθηκαν για Ουκρανία και Γάζα, με τον Μητσοτάκη να επαναλαμβάνει τη στήριξη της Ελλάδας στη λύση των δύο κρατών και να θέτει προϋποθέσεις ασφάλειας, ενώ ο Ερντογάν κράτησε επικριτική στάση απέναντι στις ισραηλινές πολιτικές.
EUROKINISSI)
Το μήνυμα: Διάλογος με «κόκκινες γραμμές»
Κοινός παρονομαστής ήταν η επιλογή να παρουσιαστεί ένα πλαίσιο «λειτουργικής σχέσης» με ανοιχτή επικοινωνία, αλλά και με σαφείς κόκκινες γραμμές σε κυριαρχικά και μειονοτικά ζητήματα. Ενδεικτικό της προσεκτικά ελεγχόμενης δημόσιας εικόνας ήταν ότι μετά τις δηλώσεις δεν ελήφθησαν ερωτήσεις δημοσιογράφων—στοιχείο που υπογράμμισε την πρόθεση να μείνει το στίγμα στη «συνέχιση του διαλόγου» και όχι σε μια αντιπαράθεση μπροστά στις κάμερες.