Μια καθοριστική τομή για τα κοινωνικά δικαιώματα και την ισότητα των φύλων επιτεύχθηκε στις Βρυξέλλες, φέρνοντας στο επίκεντρο τις ανάγκες εκατομμυρίων πολιτών. Η έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τη μετάβαση σε μια «Κοινωνία Φροντίδας» έλαβε το «πράσινο φως» με μια συντριπτική πλειοψηφία 60 ψήφων υπέρ και μόλις 8 κατά. Η εξέλιξη αυτή φέρει έντονο ελληνικό χρώμα, καθώς εισηγήτρια από την πλευρά της Επιτροπής Απασχόλησης ήταν η ευρωβουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, Ελεονώρα Μελέτη. Το κείμενο που εγκρίθηκε κατά την κοινή συνεδρίαση των επιτροπών FEMM και EMPL φιλοδοξεί να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο η σύγχρονη κοινωνία αντιλαμβάνεται και κατανέμει τις ευθύνες της καθημερινής φροντίδας, οι οποίες μέχρι σήμερα επιβαρύνουν δυσανάλογα τον γυναικείο πληθυσμό.
Η νέα ευρωπαϊκή στρατηγική βασίζεται στην παραδοχή ότι η φροντίδα αποτελεί συλλογική ευθύνη και όχι ατομικό βάρος. Καθώς ο πληθυσμός της γηραιάς ηπείρου γερνάει με γοργούς ρυθμούς, η ανάγκη για ποιοτικές υπηρεσίες υποστήριξης γίνεται ολοένα και πιο επιτακτική. Η έκθεση της Ελεονώρας Μελέτη προτείνει μια δέσμη μέτρων που στοχεύουν στην αποδόμηση των παρωχημένων κοινωνικών στερεοτύπων. Στόχος είναι να μην μένουν οι γυναίκες επαγγελματικά «παροπλισμένες» λόγω των οικογενειακών τους υποχρεώσεων, αλλά να υπάρξει μια δίκαιη μοιρασιά των ρόλων μέσα στο σπίτι. Ιδιαίτερη μέριμνα λαμβάνεται για τους άτυπους φροντιστές, εκείνους δηλαδή τους ανθρώπους που φροντίζουν δικούς τους ανθρώπους χωρίς αμοιβή, ζητώντας την πλήρη αναγνώριση του έργου τους και την ενίσχυση της οικονομικής τους προστασίας.
Δικαιώματα εργαζομένων και στήριξη των νέων γονέων
Παράλληλα με τους άτυπους φροντιστές, η έκθεση θωρακίζει και τους επαγγελματίες του κλάδου. Οι προτάσεις περιλαμβάνουν τη δραστική βελτίωση των συνθηκών εργασίας, την υιοθέτηση πιο ευέλικτων ωραρίων και την παροχή ουσιαστικής ψυχολογικής υποστήριξης σε όσους εργάζονται σε αυτό το εξαιρετικά απαιτητικό περιβάλλον. Η Ευρώπη καλείται πλέον να επενδύσει σε προγράμματα επανένταξης των γυναικών στην αγορά εργασίας, προσφέροντας ευκαιρίες εκπαίδευσης και εξειδίκευσης. Μια κρίσιμη παράμετρος του σχεδίου είναι η δημιουργία ποιοτικών και, κυρίως, οικονομικά προσιτών δομών προσχολικής αγωγής. Με αυτόν τον τρόπο, οι νέες οικογένειες θα μπορούν να ισορροπήσουν ανάμεσα στην καριέρα και την ανατροφή των παιδιών χωρίς να οδηγούνται σε οικονομικό αδιέξοδο.
Η οικονομία της φροντίδας και η γυναικεία επιχειρηματικότητα
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία δεν περιορίζεται μόνο στο κοινωνικό σκέλος, αλλά αναδεικνύει και τις οικονομικές προοπτικές του τομέα. Η λεγόμενη «οικονομία της φροντίδας» μπορεί να αποτελέσει πυλώνα ανάπτυξης για τα κράτη-μέλη, αρκεί να υπάρξει σωστή αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων. Η έκθεση δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη στήριξη της γυναικείας επιχειρηματικότητας στον συγκεκριμένο κλάδο, ενθαρρύνοντας νέες επενδύσεις που θα κάνουν τη φροντίδα πιο προσβάσιμη για όλους. Η υπερψήφιση της έκθεσης στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα: η φροντίδα πρέπει να πάψει να είναι η «αόρατη» εργασία των γυναικών και να μετατραπεί σε έναν δίκαιο, επαγγελματικό και κοινωνικά προστατευμένο τομέα για ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.